TUDN порталының зерттеуіне сәйкес, әлем чемпионатында туған елінің құрамасында ойнамайтын 289 футболшы бар. Тізімде Қазақстанда туған жалғыз ойыншы Өзбекстан құрамасының қақпашысы Уткир Юсупов те бар.

35 жастағы қақпашы Түркістан облысындағы бұрынғы Сайрам ауылында дүниеге келген. Кейін отбасымен бірге Өзбекстанға қоныс аударып, сол елдің азаматтығын алып, кәсіби мансабын бастады. Юсупов ұлттық құрамадағы алғашқы матчын 2018 жылы өткізді. Содан бері 44 ойынға қатысып, Өзбекстанның тарихта алғаш рет әлем чемпионатына шығуына үлес қосты.

Юсупов кәсіби футболдағы мансабын 2012 жылы “Машал” клубында бастады. Кейін “Насаф” , “Нефтчи” , “Қоқан-1912”, “Фулад Ахваз” клубтары сапында өнер көрсетті. Қазіргі таңда қақпашы “Навбахор” клубының жетекші ойыншыларының бірі. 

Асаубаева тоғызыншы турда украиналық Анна Музычукпен кездескен. Негізгі партия тең нәтижемен аяқталды. Кейін қарсыластар армагеддонда мықтыны анықтағанымен қазақстандық шахматшыға жинаған ұпайы турнирдегі бірінші орынды алдын ала қамтамасыз етуге жеткілікті болды.

Соңғы тур қарсаңында Бибісара жалпы есепте 16,5 ұпаймен жеке-дара көш бастап тұр. Оның басты қарсыласы Музычуктың еншісінде 11,5 ұпай. Ал үндістандық Дивья Дешмух пен қытайлық Чжу Цзиньэр 10 ұпайдан жинаған.

Осылайша жарыстың соңғы турындағы нәтижеге қарамастан қарсыластары Асаубаеваны қуып жете алмайды. Қазақстандық шахматшы әлемдегі ең беделді шахмат додаларының бірінде мерзімінен бұрын чемпион атанды.

Айта кетейік, Бибісара Асаубаева қорытынды турда тақтаға турнир жеңімпазы мәртебесінде отырады.

Әлеуметтік желіде Қытайдағы қазақтардың үйлену тойынан түсірілген делінген видео кең тарады. Кадрларда жол жиегінде қатар тұрған ондаған автокөлікті көруге болады.

Пайдаланушылардың айтуынша, видео Шыңжаң-Ұйғыр автономиялық ауданындағы Құлжа қаласында түсірілген. Бейнежазбада тойға келген қонақтардың көліктері ұзын-сонар тізбек болып орналасқан. Желі қолданушылары олардың арасында әлемге танымал брендтердің көліктері көп екенін байқаған.

Пікір жазғандар Toyota және Mercedes-Benz G-Class секілді қымбат маркаларды ерекше атап өтті. Көліктердің саны мен деңгейі көпшілікті таңғалдырған.

Комментаторлардың назарын аударған тағы бір жайт — кортежде Қытай маркалы көліктердің көрінбеуі. Осыған байланысты әлеуметтік желіде әзіл пікірлер көбейді.

“Ол жерде бірде-бір Changan жоқ”, — деп жазды қолданушылардың бірі.

Кейбір желі қолданушылары мұндай деңгейдегі көлік тізбегін Қазақстандағы тойлардың өзінде жиі кездестіру қиын екенін айтты.

“Тойдағы мұнша мықты көлікті Қазақстанда да әрдайым көре бермейсің”, — делінген пікірлердің бірінде.

Видео астында көлік кортежін талқылағандармен қатар, жас жұбайларға бақыт тілегендер де көп болды. Көпшілік той иелеріне береке, қуаныш және ұзақ ғұмыр тіледі.

Ресми face-to-face рәсімінде Энтони Петтис пен Әділ Боранбаев бір-біріне қарсы тұрып, дәстүрлі көз арбасу өткізді. Екеуі сабыр сақтап, алдағы жекпе-жек алдындағы психологиялық қысымды байсалды түрде қабылдады.

Көз арбасудан кейін Петтис пен Боранбаев бірге суретке түсті. Бұл сәттің видеосы әлеуметтік желіде жанкүйерлердің назарын аударды.

Энтони Петтис пен Әділ Боранбаев арасындағы жекпе-жек 6 маусым күні ORDA GF 01 турнирінің басты кездесуі болады. Америкалық файтер ММА әлемінде Showtime лақап атымен танымал. Ал Боранбаев Steppe Storm деген атпен октагонға шығады.

Энтони Петтис — UFC тарихындағы ең белгілі жеңіл салмақ өкілдерінің бірі. Америкалық файтер 2013-2015 жылдар аралығында UFC-дің жеңіл салмақтағы чемпиондық белбеуіне иелік етті.

Чемпиондық атақты UFC 164 турнирінде Бенсон Хендерсонды бірінші раундта ауырту әдісімен жеңіп алды. Кейін Петтис UFC 181 турнирінде Гилберт Мелендеске қарсы белбеуін сәтті қорғады. Бұл жекпе-жекте қарсыласын екінші раундта қылқындыру әдісімен жеңді.

Энтони Петтис 2015 жылы Рафаэль дос Аньоспен кездесіп, төрешілердің бірауызды шешімімен жеңілді. Осылайша UFC жеңіл салмақтағы чемпиондық атағынан айырылды.

Соған қарамастан Петтис ММА тарихында жарқын стилімен, әсерлі жеңістерімен және жоғары деңгейдегі қарсыластармен өткізген жекпе-жектерімен есте қалды.

Иван Дычко 6 маусым күні Борнмут қаласында кезекті кездесуін өткізеді. Оның қарсыласы — жеңіліп көрмеген британиялық боксшы Харви Дайкс.

Бұл жекпе-жек қазақстандық боксшы үшін ерекше маңызға ие. Себебі Дычко Лондон Олимпиадасынан кейін алғаш рет Ұлыбританияда жұдырықтасқалы отыр. Еске салсақ, ол 2012 жылғы Олимпиада ойындарында жартылай финалда Энтони Джошуаға есе жіберген.

Дычко кәсіпқой бокста әлі де үлкен мақсаттары бар екенін атап өтті. Ол әлемдік деңгейдегі белбеу үшін күресуге ниетті.

“Әрине, әлем чемпионы болғым келеді. Өз есімімді бокс тарихынан көргім келеді. Әуесқой бокста жинаған мол тәжірибемді кәсіпқой рингте пайдаланып жүрмін”, — деді Иван Дычко Sky Sports-қа берген сұхбатында.

Иван Дычко кәсіпқой мансабында 15 жекпе-жек өткізіп, оның 14-інде қарсыластарын нокаутпен жеңген. Еншісінде бір ғана жеңіліс бар.

Ол былтыр қыркүйекте америкалық Джермейн Франклин-кішіге есе жіберген. Бұл нәтиже Дычконың кәсіпқой рингтегі алғашқы сәтсіздігі болды.

Иван Дычко әуесқой бокста Қазақстан құрамасының көшбасшыларының бірі болды. Олимпиада ойындарының екі дүркін қола жүлдегері атанып, әлемдік деңгейдегі бірнеше танымал боксшымен кездескен.

Әуесқой мансабында Филип Хргович, Баходир Джалолов және Чжан Чжилэй секілді аса ауыр салмақтың белгілі өкілдерін жеңген.

Елордалық ұжымның ресми мәліметіне сәйкес, “Астанадан” бас бапкер Дэйнюс Шаленга және бірнеше баскетболшы кеткен.

Командамен қош айтысқан ойыншылар қатарында:

Клуб баспасөз қызметі командадан кеткен маман мен ойыншыларға кәсібилігі, еңбегі және клуб нәтижесіне қосқан үлесі үшін алғыс айтты.

“Бүгін біз баскетбол клубының бір бөлігі болған ойыншылар мен бапкерге алғыс айтып, қоштасамыз. Бірге жарқын жеңістерді, қиын сынақтарды және “Астана” тарихында қалатын маңызды сәттерді бастан өткердік”, — делінген клуб хабарламасында.

Сондай-ақ елордалық клуб кеткен маман мен баскетболшыларға алдағы мансабында табыс, жаңа жетістіктер және сәттілік тіледі.

Айта кетейік, “Астана” 2025/2026 маусымында Ұлттық лиганың финалына дейін жеткен. Шешуші серияда елордалық команда “Каспийге” қарсы тартысты ойын көрсеткенімен жалпы есепте 2:3 нәтижесімен есе жіберді.

Осылайша “Астана” Қазақстан чемпионатын күміс жүлдемен аяқтады.

Дзюдодан әлем біріншілігі 2027 жылдың 7-14 маусымы аралығында Астанада өтеді деп жоспарланған. Турнир бағдарламасына жеке сынмен қатар командалық жарыстар да енгізіледі.

Бұл дода 2028 жылы Лос-Анджелесте өтетін Олимпиада ойындары алдындағы дзюдо әлеміндегі ең маңызды жарыстардың бірі болмақ. Сондықтан Астанадағы әлем чемпионатына әлемнің үздік татами шеберлері қатысады деп күтіледі.\

IJF жариялаған алдын ала күнтізбеге сәйкес, 2027 жылы Қазақстан аумағында өтетін федерация қарамағындағы жалғыз турнир — дәл осы әлем чемпионаты.

2027 жылғы IJF күнтізбесіне бірнеше беделді халықаралық жарыс енгізілген. Grand Slam сериясының турнирлері Париж, Баку, Ташкент, Тбилиси, Душанбе, Ұлан-Батыр, Лозанна, Будапешт, Абу-Даби және Токио қалаларында өтеді.

Ал Grand Prix кезеңдері Линц, Циндао, Лима және Загреб қалаларында ұйымдастырылады.

Осылайша 2027 жылы Астана әлемдік дзюдоның басты орталықтарының біріне айналмақ. Қазақстан жанкүйерлері өз елінде өтетін әлем чемпионатында ұлттық құраманың үздік дзюдошыларын қолдауға мүмкіндік алады.

97 келіге дейінгі салмақ дәрежесінде сынға түскен 21 жастағы Нұрасыл Аманалы финалда үндістандық Нитешпен кездесті. Тартысты өткен белдесуде қазақстандық балуан қарсыласына 9:13 есебімен жол берді.

Айта кетейік, Нитеш бұған дейін Азия чемпионатының күміс жүлдегері атанған. Бір жыл бұрын дәл осы турнирдің шешуші белдесуінде сәтсіздікке ұшыраған үндістандық боз кілем шебері бұл жолғы финалда жеңіске жетті.

Таңғы сессияда Жамбыл облысының өкілі Нұрасыл Аманалы екі қарсыласын сенімді түрде жеңіп, финалға жолдама алған.

Алдымен моңғолиялық Тувшинсана Эрденежаргалды 5:0 есебімен ұтты. Кейін Оңтүстік Корея өкілі Мин Хо Лиді 10:4 нәтижесімен жеңіп, алтын медаль үшін күресуге мүмкіндік алды.

Осылайша грек-рим күресінен Қазақстан ерлер құрамасы “Ұлан-Батыр Оупен” рейтингтік турнирінің бірінші күнінде алтын медаль ала алмады. Нұрасыл Аманалы жарысты күміс жүлдемен аяқтады.

Шайдоров балаларға спорттық құрал-жабдықтар алуға арналған сертификаттар табыстады. Спортшы бұл туралы әлеуметтік желідегі парақшасында жазды.

“Бүгін Алматы қаласындағы №3 КБЖСМ-де мәнерлеп сырғанаумен айналысатын балалармен кездестім. Халықаралық балаларды қорғау күніне орай оларға шағын сыйлық — спорттық инвентарь алуға арналған сертификаттар табыстадым”, — деді Михаил Шайдоров.

Жарияланымында қазақстандық мәнерлеп сырғанаушы өзіне қолдау көрсеткен көпшілікке алғыс білдірді. Бұл сөздердің жақында спортшы мен отандық спорт шенеуніктері арасында туындаған жалақы мәселесіне байланысты қоғамдық қолдауға қатысты айтылғаны аңғарылады.

Михаил Шайдоров бұған дейін Олимпиададағы жеңісінен кейін жалақы төлеу мәселесінде қиындық туындағанын мәлімдеген. Осы жағдай спорт қоғамдастығында үлкен талқылауға себеп болды.

“Қолдау білдіргендеріңіз үшін бәріңізге рахмет! Балаларға жақсы көңіл-күй сыйлап, өз күшіне сенім ұялата алғаныма өте қуаныштымын. Алдағы уақытта да еліміздегі балалар спортына, әсіресе біздің тамаша спорт түрімізбен айналысатын жас спортшыларға қолдау көрсетуді жалғастырамын”, — деп жазды Шайдоров.

Өткен аптада мәнерлеп сырғанаудан 2026 жылғы қысқы Олимпиада ойындарының чемпионы Михаил Шайдоров Миландағы тарихи жеңісінен кейін жалақы алуды тоқтатқанын мәлімдеді.

Осыдан кейін Қазақстан құрамасының фристайл-могулдан бас бапкері, Қазақстанның еңбек сіңірген жаттықтырушысы Елена Круглыхина Instagram желісінде Шайдоровты сынға алып, “Миша, сен шектен шықтың” деген пікір білдірді. Кейін мәнерлеп сырғанаушы мен Спорт министрлігі арасындағы жағдайға қатысты тағы бір жазба жариялады.

1 маусым күні ҚР спорт вице-министрі Серік Жарасбаев Михаил Шайдоровпен жаңа келісімшартқа қол қойылғанын хабарлады.

Осы оқиғалардан кейін Шайдоровтың жас спортшыларға қолдау көрсетуі жанкүйерлер тарапынан жылы қабылданды. Спортшының айтуынша, ол балалар спортына назар аударуды әрі қарай да жалғастырмақ.

Мейірман Шекеевтің сөзінше, Шавкат Рахмонов пен Гүлайым бастапқыда заңды түрде ажырасуға өтініш берген. Бірақ кейін ерлі-зайыптылар татуласып, арыздарын кері қайтарып алған.

“Мен олардың жағдайы реттеледі деп үміттенемін. Себебі Шавкаттың жақында қызы дүниеге келді. Ер адам үшін қыз бала — өте жақын жан. Сондықтан мұндай жағдайда асығыс әрі түбегейлі шешім қабылдаудың қажеті жоқ деп ойлаймын. Заң жүзінде олар әлі ажырасқан жоқ. Иә, бастапқыда ажырасуға арыз берген, кейін татуласып, өтініштерін қайтарып алды. Қазір іс осы деңгейде тоқтап тұр. Бұл отбасы болғандықтан, олар қайта жарасады деп сенемін”, — деді заңгер.

Шекеевтің айтуынша, бұл мәселеге оның тікелей қатысы бар. Себебі Рахмонов ажырасу процесіне байланысты заңгерге өзі жүгінген.

Шавкат Рахмоновтың жұбайы Гүлайым 2025 жылдың жазында болған қайғылы жол апатынан кейін көпшілікке кеңінен танылды. Ол жол талғамайтын көлікті басқарып келе жатып, Алматы-Екатеринбург тасжолында апатқа ұшыраған.

Жол-көлік оқиғасы салдарынан екі адам қаза тапты. Олардың бірі — Гүлайымның әпкесі, екіншісі — жақын құрбысы.

2026 жылдың наурыз айының соңында сот Гүлайымды кінәлі деп танып, 5 жылға бас бостандығынан айыру жазасына кесті.

2026 жылдың наурызында Гүлайым әлеуметтік желіде жазба жариялап, Шавкат Рахмоновпен ажырасып жатқанын мәлімдеген. Ол спортшыны “балаларынан бас тартты” деп айыптаған.

Олардың төрт ортақ баласы Гүлайыммен қалғаны айтылды. Ал сол кезде оның бесінші балаға аяғы ауыр екені белгілі болған.

Кейінірек, сәуір айында Гүлайым кең көлемді сұхбат беріп, отбасындағы түсініспеушілікке Шавкат Рахмоновтың анасымен арадағы кикілжің себеп болғанын жеткізген.

Одан кейін Ұлттар Лигасы секілді турнирлерге дайындық циклы басталмақ. Қазақ футболында өзіндік орны бар қайраткер, ҚФФ-да лауазымды қызметтерді атқарған Ғани Қайназаров ел құрамасы мен оның бас бапкері, отандық футбол федерациясы турасында aladop.kz сайтына тұщымды сұқбат берді. Танымал функционер Қазақстан футболының дамуына байланысты ой-пікірін білдірді.

-  Ғани Әділханұлы, ұлттық құраманың соңғы жылдардағы жетістіктеріне тікелей атсалыстыңыз. Магомед Адиевтің жетекшілігімен Қазақстан құрамасы Ұлттар лигасында табысты өнер көрсеткен кезеңде Сіз басшылық қызметтердің бірін атқардыңыз. Алда Армения және Мажарстан құрамаларына қарсы екі маңызды матч күтіп тұр. Қазақстанның мүмкіндігін қалай бағалайсыз?

-Иә, расында да, сол кезеңде мен Қазақстан футбол федерациясының Ұлттық құрамалар департаментінің директоры қызметін атқардым және ұлттық құраманың жұмысына тікелей қатыстым. Бұл кезеңді ел футболының тарихындағы ең табысты кезеңдердің бірі деп есептеймін. Магомед Адиевтің жетекшілігімен ұлттық құрама УЕФА Ұлттар лигасындағы өз тобында жеңіске жетіп, турнирдің плей-офф кезеңіне шығу құқығына ие болды және соңғы турларға дейін Еуропа чемпионатына жолдама алу мүмкіндігін сақтап қалды. Іріктеу кезеңінде құрама 18 ұпай жинап, мықты қарсыластарға қарсы маңызды жеңістерге қол жеткізді. Меніңше, сол кезеңдегі ұлттық құраманың жетістіктері Қазақстан футболының одан әрі дамуына үлкен серпін берді. Жанкүйерлердің ұлттық қомандаға, өзіміздің қарагөз футболшыларымызға деген қызығушылығы айтарлықтай артты, мемлекет пен бұқаралық ақпарат құралдарының назары күшейді. Қазақстан Республикасының Президенті ұлттық құраманың матчтарына арнайы қатысып, бұл жетістіктердің маңыздылығын тағы бір мәрте айқындады.

Ал Армения мен Мажарстанға қарсы алдағы матчтарға келер болсақ, мен оларды ең алдымен ресми жарыстарға дайындықтың маңызды кезеңі ретінде қарастырамын. Бұл бапкерлер штабы үшін ойын байланыстарын тексеруге, әртүрлі тактикалық шешімдерді сынақтан өткізуге және футболшылардың халықаралық матчтардағы дайындығын бағалауға жақсы мүмкіндік. Әрине, кез келген команда алаңға жеңіс үшін шығады. Алайда, мұндай жолдастық кездесулерде нәтиже әрдайым басты көрсеткіш бола бермейді. Ең маңыздысы – команданың әрі қарайғы дайындығына қажетті ақпарат алып, ресми матчтарға барынша дайын күйде келу.

- Жалпы, Қазақстан ұлттық құрамасының қазіргі жағдайы мен дамуын қалай бағалайсыз? Талғат Маруанұлының бас бапкер ретіндегі жұмысы туралы пікіріңіз қандай?

- Қазіргі күні  ел құрамасының жағдайын тұрақты әрі оң деңгейде деп бағалаймын. Талғат Маруанұлын көп жылдан бері жақсы танимын. Біз 2016–2017 жылдары бірге жұмыс істедік. Ол кезде Талғат Маруанұлы ұлттық құраманың бас бапкері болса, мен Ұлттық құрамалар департаментінің директоры қызметін атқардым. Оның кәсіби қасиеттері мен жұмыс тәсілдерін жақсы білемін. Өз ісінің тәжірибелі маманы әрі футболшыларды жігерлендіре алатын мықты мотиватор. Оған алдағы уақытта табыс пен үлкен жеңістер тілеймін.

- Талғат Байсуфиновке сенім артылды. Дегенмен болашақта федерация шетелдік маманды шақыруы мүмкін деген пікірлер де айтылып жүр. Сіздің ойыңызша, қазіргі кезеңде Қазақстан құрамасына отандық маман тиімді ме, әлде шетелдік бапкер ме?

- Бұл мәселеде басты өлшем әрқашан нәтиже мен команданың дамуы болуы тиіс. Егер бапкер сапалы жұмыс істеп, ұлттық құраманың ілгерілеуіне ықпал етіп жатса, оның қай елдікі екені шешуші фактор болмауы керек. Жеке өзім үшін ең маңыздысы – атқарылған жұмыстың тиімділігі мен команданың нақты жетістіктері.

- Ғани Әділханұлы, ұлттық құрамалар департаментіндегі қызметіңізден кейін Сіз «AKAS» футбол клубында жұмыс істедіңіз. Сол кезең туралы айтып өтсеңіз.

- Қазақстан футбол федерациясындағы қызметімді аяқтағаннан кейін Қазақстанның Бірінші лигасында өнер көрсеткен «AKAS» футбол клубындағы жұмысымды жалғастырдым. Клубтың алға қойған жоспарлары қызықты әрі ауқымды болатын. Негізгі команданы дамытумен қатар, өздерінің балалар-жасөспірімдер академиясын құру және футболшылар даярлаудың жүйелі құрылымын қалыптастыру мәселелері қарастырылды.

Өкінішке қарай, өзіме белгісіз түрлі себептерге байланысты барлық жоспарларды жүзеге асыру мүмкін болмады. Неге, қалай, оның бәрін тізіп жатпайын, солай болды енді...  Бірақ соған қарамастан, бұл кезең мен үшін маңызды әрі пайдалы тәжірибе болды.

- Қазақстан футбол федерациясындағы жемісті еңбегіңіз көпшілікке жақсы таныс. Федерацияда кадрлық өзгерістер жиі болып жатады, жақында Давид Лория қызметінен кетті.  Жалпы, соңғы уақытта ҚФФ төңірегінде түрлі пікірлер мен талқылаулар толастамай келеді...

- Менің ойымша, футболдың табысты дамуы үшін тек спорттық нәтижелер ғана емес, сапалы ұйымдастырушылық жұмыс та аса маңызды. Ұйымдастырушылық және спорттық бағыттар – бір-бірін толықтырып отыратын екі негізгі құрамдас бөлік. Оқу-жаттығу жиындарын ұйымдастыру, матчтарды өткізу, логистика, экипировка, тамақтану, әуе қатынастары, қауіпсіздік және ұлттық құрамалардың қызметіне қатысты басқа да көптеген факторлар жоғары кәсіби деңгейде қамтамасыз етілуі қажет.

Дәл осындай сапалы ұйымдастыру жұмыстары спорттық нәтижелерге қол жеткізу үшін қажетті жағдай жасайды. Ал федерациядағы кадрлық өзгерістерге келсек, бүгінде мен де көпшілік жанкүйерлер сияқты ақпаратты негізінен бұқаралық ақпарат құралдары мен әлеуметтік желілерден аламын. Қазіргі таңда ұйым ішінде жұмыс істемейтіндіктен, ішкі процестерге объективті баға беру қиын. Дегенмен, футболға деген қызығушылық әрдайым жоғары болады және кез келген кадрлық шешім қоғам мен БАҚ тарапынан кеңінен талқыланатыны анық.

- Қазақстан футбол федерациясының бүгінгі жұмысына қандай баға берер едіңіз? Болашақта ұйымның қызметін жетілдіруге қатысты ұсыныстарыңыз немесе тілектеріңіз бар ма?

- Федерацияның қазіргі жұмысына объективті баға беру мен үшін қиын, себебі, оның күнделікті қызметіне қатыспаймын және барлық ақпаратқа толықтай ие емеспін. Қолымдағы мәліметтердің басым бөлігі көпшілік секілді бұқаралық ақпарат құралдарындағы жарияланымдардан, мамандардың сұхбаттарынан және қоғамдық талқылаулардан қалыптасады.

Қазіргі уақытта белгілі бір өзгерістердің болып жатқанын, жаңа шешімдердің қабылданып жатқанын, оның ішінде жетекші қызметтерге шетелдік мамандардың тартылып жатқанын көріп отырмыз. Алайда толыққанды баға беру үшін ұйым ішіндегі барлық процестерді терең түсіну қажет. Сондықтан сырттан отырып қандай да бір ұсыныс немесе кеңес беруді дұрыс деп санамаймын. Федерацияда жұмыс істеп жатқан мамандар қажетті ақпараттың барлығына ие, өзекті мәселелерді жақсы түсінеді және шешімдерді қазақстандық футболдың дамуы мүддесі негізінде қабылдайды деп ойлаймын.

- Жақсы, Ғани Әділханұлы, келелі сұқбат болды деп есептейміз. Ұлттық құрамаға алдағы матчтарда табыс. Ал Сізге алтын уақытыңызды бөлгеніңіз үшін көп рақмет!

- Сіздерге да алғыс, сау болыңыздар!

Бразилия футболының аңызы Пеленің 1958 жылғы әлем чемпионатының финалында киген жейдесі Sotheby’s аукционына шығарылды. Бәссауда 2026 жылғы әлем чемпионаты кезінде өтеді.

ESPN мәліметінше, аты аңызға айналған футболшының тарихи жейдесі шамамен 6 миллион долларға бағаланып отыр.

Әңгіме Пеленің 10-нөмірлі жейдесі туралы болып отыр. Дәл осы формада 17 жастағы Эдсон Арантис ду Насименту, яғни Пеле, 1958 жылғы әлем чемпионатының финалында Швеция құрамасына қарсы ойнаған.

Сол финалда Бразилия Швецияны 5:2 есебімен жеңді. Пеле аталған кездесуде екі гол соғып, әлем футболындағы ең үлкен жұлдыздардың біріне айнала бастады.

Бұл жеңіс Бразилия құрамасының тарихындағы алғашқы әлем чемпиондығы еді.

1958 жылғы финалдан кейін Пеле футбол тарихындағы ең жас әлем чемпиондарының бірі ретінде танылды. Ол әлі күнге дейін әлем чемпионаты финалында гол соққан ең жас футболшы болып саналады.

Sotheby’s өкілі Брам Вахтердің айтуынша, бұл жейде футбол тарихындағы ерекше сәтпен тікелей байланысты.

"Бұл — тарихтағы ең ұлы футболшылардың бірі өз жұлдызы жана бастаған кеште киген киім", — деді ол.

ESPN дерегінше, 1958 жылғы финалдан кейін Пеле бұл жейдені өзінің командаласы әрі досы Дидеге сыйлаған. Диденің шын есімі — Нелсон де Жезус Силва.

2004 жылы форма Бразилиядағы музейге өткен. Кейін оны қазіргі иесі сатып алған. Алайда жейденің қазіргі иесінің аты-жөні жарияланбай отыр.

Айта кетейік, Пеле — үш дүркін әлем чемпионы атанған футбол тарихындағы жалғыз ойыншы. Ол 1958, 1962 және 1970 жылдары Бразилия құрамасымен әлем чемпионатын жеңіп алды.

Аңыз футболшы 2022 жылдың желтоқсанында 82 жасында өмірден өтті. Ол ұзақ уақыт қатерлі ісікпен күрескен.

Суперауыр салмақта жұдырықтасатын қазақстандық боксшы Иван Дычко қазір Англияда өтетін кезекті жекпе-жегіне дайындалып жатыр. Отандасымыз 6 маусым күні Борнмут қаласында жергілікті боксшы Харви Дайкспен кездеседі.

Жекпе-жек алдындағы медиа іс-шаралар кезінде Дычко күтпеген қырынан көрініп, жанкүйерлердің назарын өзіне аударды.

Иван Дычконың футбол добын теуіп жатқан видеосын бапкері Том Янкелло Instagram парақшасында жариялады.

Айта кетейік, Дычконың кәсіпқой бокстағы рекорды — 15 жеңіс және 1 жеңіліс. 14 жеңісі нокаутпен аяқталған.

Ал Харви Дайкс әзірге кәсіпқой рингте жеңіліп көрмеген. Британдық боксшының көрсеткіші — 7 жеңіс, 1 тең нәтиже және 0 жеңіліс. Дегенмен оның нокаутпен жеңісі жоқ.

Zuffa Boxing — UFC президенті Дана Уайт пен саудиялық инвестор Турки Әл аш-Шейх бастаған жаңа бокс жобасы.

Қазақстандық жас шабуылшы Дастан Сәтпаевтың "Челсиге" ауысуы ағылшын футбол жанкүйерлері мен сараптамалық аккаунттардың назарында. Жуырда X әлеуметтік желісіндегі TrifectaSport аккаунты "Қайрат" футболшысының әлеуетін жоғары бағалап, оны "қазақтың Мбаппесі" деп атады.

TrifectaSport жазбасында Сәтпаевтың жылдамдығы, соққысы және сенімділігі ерекше аталып өтті.

"Қазақ Мбаппесі Лондонға ұшады! "Челсиге" 4 миллион еуроға ауысқан Дастан Сәтпаев "Қайрат" сапындағы соңғы матчтарын 17 немесе 21 маусымда өткізетінін растады. Содан кейін ол SW6-ға аттанады", — деп жазды ресурс.

SW6 — Лондондағы "Челси" орналасқан ауданның пошта индексі. Бұл ағылшын футбол медиа кеңістігінде клубты сипаттау үшін жиі қолданылады.

TrifectaSport қазақстандық футболшының жасына қарамастан, жоғары деңгейде көзге түсіп үлгергенін атап өтті.

Сәтпаев Чемпиондар лигасында гол соқты. Ресурстың жазуынша, ол турнир тарихындағы ең жас гол авторларының бірі атанып қана қоймай, бұл жетістікке жеткен алғашқы қазақстандық футболшы болды.

Сонымен қатар Дастан Қазақстан ұлттық құрамасында 16 жасында дебют жасады. "Қайрат" сапында ол 39 матчта 19 гол соғып, нәтижелі ойынымен ерекшеленді.

Қазақстандық таеквондошылар Италия астанасы Римде өтетін Гран-при турниріне қатысады. Жарыс 5 маусымда басталып, 7 маусымға дейін жалғасады.

ҚР Ұлттық олимпиада комитеті аталған бәсекеде ел намысын қорғайтын спортшылардың тізімін жариялады.

Римдегі Гран-при турнирінде Қазақстан құрамасы бірнеше салмақ дәрежесінде бақ сынайды.

Айдана Құмартаева, Нодира Ахмедова

Мария Севостьянова

Тамирлан Тілеулес

Самирхон Абабакиров

Батырхан Төлеуғали, Бекасыл Ергеш

Бейбарыс Қаблан

Гран-при деңгейіндегі жарыстар таеквондошылар үшін халықаралық тәжірибе жинауға және рейтингтік позицияларын жақсартуға мүмкіндік береді. Римдегі турнирге әлемнің мықты спортшылары қатысады деп күтіледі.

Қазақстандық жанкүйерлер 2026 жылғы футболдан әлем чемпионатының барлық матчтарын тікелей эфирде тамашалай алады. 

Чемпионат матчтарының тікелей көрсетілімі Қазақстанда республикалық "Qazaqstan" және спорттық "Qazsport" арналары арқылы ұйымдастырылады.

Бұл футбол жанкүйерлеріне әлем біріншілігінің негізгі матчтарын, топтық кезең ойындарын, плей-офф кездесулерін және финалды тікелей эфирде көруге мүмкіндік береді.

2026 жылғы футболдан әлем чемпионаты 11 маусым мен 19 шілде аралығында өтеді.

Турнир алғаш рет үш елде ұйымдастырылады. Мундиальді АҚШ, Канада және Мексика қабылдайды.

Мамандардың бағалауынша, алдағы әлем чемпионатының басты фавориттері қатарында Испания және Франция құрамалары бар.

Ал қазіргі әлем чемпионы — Аргентина құрамасы. 2022 жылы Катарда өткен мундиаль финалында аргентиналықтар Францияны пенальти сериясында жеңген еді. Негізгі және қосымша уақыт 3:3 есебімен аяқталып, пенальтиде Аргентина 4:3 есебімен басым түсті.

Қазақстандық танымал UFC файтері Асу Алмабаев келесі жекпе-жегіне дайындықтың қорытынды кезеңін өткізу үшін Әзербайжанға жол тартты. Отандасымыз командасымен бірге Баку қаласына аттанды. Бұл туралы Dar Pro Team баспасөз қызметі хабарлады.

Команда мәліметінше, Алмабаев алдағы айқас алдындағы ең маңызды және соңғы оқу-жаттығу кезеңін дәл Бакуде өткізеді.

"Дайындықтың шешуші әрі соңғы кезеңі дәл осы қалада өтеді. Асу 27 маусым күні өтетін жекпе-жегіне тыңғылықты дайындалып, октагонға толық бабында шығуына тілектеспіз", — делінген хабарламада.

Асу Алмабаев 27 маусым күні Бакуде өтетін UFC Fight Night 280 турнирінде өнер көрсетеді. Қазақстандық файтердің қарсыласы америкалық Чарльз Джонсон болады. Жекпе-жек аса жеңіл салмақ дәрежесінде өтеді.

Қазіргі таңда Асу Алмабаев UFC рейтингінде сегізінші орында тұр. Ал оның қарсыласы Чарльз Джонсон дивизионның 14-нөмірі саналады.

Қуат Хамитов пен Арман Царукян арасындағы кездесу 11 шілде күні Тбилисиде өтетін RAF Georgia турнирі аясында ұйымдастырылады. Промоушн мәліметінше, қос файтердің айқасы орта салмақ дәрежесінде өтеді.

Бұл белдесу жанкүйерлер арасында үлкен қызығушылық тудырып отыр. Себебі Хамитов пен Царукян бұған дейін де бір-біріне қатысты өткір пікір айтып, көпшілік алдында сөз таластырған. 

Қазақстандық файтер соңғы рет күрес форматындағы кездесуін 14 ақпан күні Батумиде GFC 36 турнирінде өткізді. Ол бразилиялық Алан Сильваға қарсы джиу-джитсу ережесі бойынша белдесіп, төрешілердің бірауызды шешімімен жеңіске жетті.

Бұл нәтиже Хамитовтың грэпплинг және партердегі шеберлігін тағы бір мәрте көрсетті.

Ал Арман Царукян соңғы күрес белдесуін 31 мамырда АҚШ-тың Арлингтон қаласында RAF 09 турнирінде өткізді. UFC файтері америкалық Килон “Магзи” Джимисонды мерзімінен бұрын жеңіп, кездесуді 16:5 есебімен аяқтады.

Царукян бұл нәтижесі арқылы еркін күрес пен грэпплингтегі жоғары деңгейін дәлелдеді.

Қуат Хамитов пен Арман Царукян арасындағы текетірес 2025 жылдың желтоқсанында Мәскеуде ACBJJ 20 турнирі алдындағы баспасөз мәслихатында басталған. 

Сол кезде Хамитов Царукянды қарсылас таңдауда “жеңіл жолды таңдады” деп сынаған. Қазақстандық файтердің айтуынша, Арман джиу-джитсуда мықты балуанмен емес, негізінен соққы техникасына жақын Шара Буллетпен кездесуді таңдаған.

Царукян бұл пікірмен келіспей, қарсыластарды таңдағанда көрермен қызығушылығы мен медиялық тартымдылықты ескеретінін айтқан. Сонымен қатар UFC файтері ұйымдастырушылар жақсы қаржылық ұсыныс жасаса, Қуат Хамитовпен кез келген уақытта белдесуге дайын екенін мәлімдеген.

Әлеуметтік желіде Энтони Петтистің “Еркебұлан, қайдасың?” деген видеосы тараған. Бұл үндеуге қазақстандық файтер жауап қатып, жағдайдың қалай болғанын ашық айтты.

Еркебұланның сөзінше, Петтис Қазақстандағы промоушендердің бірінде өнер көрсету үшін келген. Ал бұл лига шамамен екі ай бұрын Тоқтарға хабарласып, Энтони Петтиспен жұдырықтасуға дайын-дайын еместігін сұраған.

Тоқтар қарсыласының деңгейін мойындайтынын жасырмады. Оның айтуынша, Петтис — ММА әлемінде үлкен аты бар файтер. Сондықтан мұндай қарсыласқа қарсы шығу оңай шаруа емес.

“Мен оларға Энтони Петтис — аңыз екенін айттым. Оның деңгейі мен менің деңгейімді салыстырып қараңыздар дедім. Ол мені жеңуі мүмкін, тіпті қатты ұруы да ықтимал. Бұл мен үшін өте ауыр жекпе-жек, өте мықты қарсылас. Мұндай күрделі жұмысқа жақсы ақы төленуі керек”, — деді Еркебұлан.

Осыдан кейін қазақстандық файтер өзінің сұраған гонорарын атаған.

Еркебұлан Тоқтардың айтуынша, ұйымдастырушылар оның қаржылық талабымен келіспеген. Олар спортшыға “сен ондай ақшаға тұрмайсың” деген мағынада жауап берген.

Ал Тоқтар бұған: “Сіздер ұсынып отырған жекпе-жек те аз ақшаға тұрмайды” деп жауап қайтарған. Осылайша тараптар ортақ келісімге келе алмаған.

Қазақстандық спортшы Петтистің өзіне бағытталған видеосын кездейсоқ әрекет деп санамайды. Оның пікірінше, ұйымдастырушылар мұны алдағы турнирлерге қызығушылық арттыру үшін әдейі жасауы мүмкін.

“Олар оны арнайы “Еркебұлан, қайдасың?” деп айтқызып отыр деп ойлаймын. Бұл келесі жарыстарға жасалған қыздыру болуы мүмкін. Бәлкім, болашақтағы жекпе-жекке дайындық шығар”, — деді Тоқтар.

Еркебұлан Тоқтар Петтистен қорықпайтынын, алайда мұндай деңгейдегі жекпе-жектің бағасы да жоғары болуы керектігін айтты.

“Бізді кездестіргілеріңіз келсе, жекпе-жекті ұйымдастырып, ақысын төлеңіздер. Бұл — өте қиын қарсылас, өте ауыр жұмыс. Логика қарапайым: жеңіл жұмысқа аз төлейді, қиын жұмысқа көп төлейді. Егер ақысын берсе, мен шығамын. Мен одан қорықпаймын”, — деді қазақстандық файтер.

Ол жекпе-жекте кез келген жағдай болуы мүмкін екенін де айтты. Тоқтардың сөзінше, Петтис оны бір соққымен нокаутқа түсіруі де, керісінше өзі америкалықты нокдаунға жіберуі де мүмкін.

“Бокс бойынша еш қиындықсыз шығамын. Қазақстанда бокс ұйымдары бар ғой, ұйымдастырсын. Бокс қолғабымен жұдырықтасуға дайынмын. Ал ММА ережесімен, кішкентай қолғаппен немесе жалаң жұдырықпен шығу — әлдеқайда қиын. Ондай жекпе-жекке көбірек төлеу керек”, — деді ол.

39 жастағы Энтони Петтис — UFC және WEC ұйымдарының жеңіл салмақтағы бұрынғы чемпионы. Ол ММА тарихында ең жарқын, техникалық тұрғыдан мықты әрі күтпеген әдістерімен танылған файтерлердің бірі саналады.

Петтистің негізгі базасы — таэквондо мен кикбоксинг. Ол Бенсон Хендерсонға қарсы жекпе-жекте тордан секіріп жасаған атақты “Showtime Kick” соққысымен жанкүйерлер жадында қалды.

2026 жылдың маусым айында төрт жылдық үзілістен кейін ММА-ға қайта оралмақ. Ол Алматыдағы ORDA Global Fights 1 лигасының дебюттік турнирінде қазақстандық Әділ Боранбаевпен кездеседі деп жоспарланған.

Еркебұлан Тоқтар 4 шілде күні Алматыда ресейлік поп-ММА жұлдызы Артем Тарасовқа қарсы жекпе-жек өткізеді. Бұл кездесу IBA NOMAD 15 турнирінің басты кардында өтеді.

Айқас жартылай орта салмақта, ММА қолғаптарымен кулачный жекпе-жек ережесі бойынша ұйымдастырылады. Қос тарап та келісімшартқа ресми түрде қол қойған.

Дастан Сәтпаевтың айтуынша, оның алматылық клубтағы соңғы матчтары “Қызылжарға” қарсы өтеді. Жас футболшы маусым айының соңында Алматыдан Лондонға кетуі мүмкін екенін де растады. Бұл туралы блогер Артур Асқарұлы хабарлады.

“Иә, солай болуы ықтимал. Әзірше соңғы матчым 17 немесе 21 маусымға жоспарланып тұр. Үйдегі ойын 17 маусымда өтетіні анық”, — деді Сәтпаев блогермен әңгімесінде.

“Қайрат” 17 маусым күні Қазақстан чемпионатының кейінге шегерілген 17-туры аясында “Қызылжарды” қабылдайды. Ал 21 маусымда 14-тур шеңберінде Петропавлға аттанады. 

Осы матчтардан кейін 17 жастағы қазақстандық вингер Лондонға аттанып, “Челсидің” маусым алдындағы оқу-жаттығу жиынына қосылуы мүмкін.

Ағылшындық клубта жаңа бапкер Хаби Алонсоның жетекшілігімен жұмысын бастайды. Бұл кезең жас футболшы үшін мансабындағы ең маңызды белестердің бірі болмақ.

Еске салайық, Дастан Сәтпаевтың “Челсиге” трансфері 2025 жылдың ақпан айында рәсімделген. Келісім шарттарына сәйкес, Сәтпаев кәмелет жасына толмайынша Англияға толыққанды көшіп бара алмайтын болған. Сондықтан осы уақытқа дейін “Қайрат” сапында өнер көрсетіп келді.

Қызығы, бұған дейін легионер спортшылар мен шетелдік бапкерлер мәселесіне қатысты сыни пікір айтып жүрген Ақжүрек Таңатаров бұл жолы Юсуповтың кандидатурасын қолдап отыр. Олимпиада жүлдегері әлеуметтік желідегі парақшасында дағыстандық маманға бірнеше видео арнап, оның Қазақстан құрамасына пайдасы тиетінін жеткізді. Әсіресе Маирбек Юсуповтың қазіргі бас бапкер Данияр Қайсановқа зор көмек көрсете алатынын атап өткен. Бұл жөнінде Sportbugin.kz сайты хабарлады.

Айта кетейік, Ақжүрек Таңатаров бұған дейін легионер балуан Начын Кууларға да қолдау білдірген. Енді оның шетелдік маманды ұлттық құрамаға шақыру мәселесін көтеруі көпшілік арасында түрлі пікір тудыруы мүмкін.

Маирбек Юсупов Қарағандыда дүниеге келген. Дегенмен өмірінің негізгі бөлігін Ресей Федерациясының Дағыстан өңірінде өткізген. Қазір Ресей азаматы саналады. Бұған дейін Моңғолия мен Оңтүстік Корея құрамаларында кеңесші ретінде қызмет атқарған.

Ол 2017-2021 жылдар аралығында еркін күрестен Қазақстан құрамасында кеңесші-бапкер болды. Осы кезеңде Токио Олимпиадасында Қазақстан қоржынына қола жүлде салған жалғыз балуан — Артас Сана, яғни Нұрислам Санаев еді. Кейіннен Санаев Ресейге қайта оралды.

Ал 2019 жылғы әлем чемпионатында жүлдегер атанған Нұрқожа Қайпанов пен Дәулет Ниязбековтің нәтижесі көбіне олардың жеке бапкерлерінің еңбегімен байланыстырылады. Сондықтан Юсупов Қазақстанда жұмыс істеген бес жылда ұлттық құрамадан әлем немесе Олимпиада чемпионы шықпағанын да ескермеуге болмайды.

Кейін дағыстандық маман Қытайдың әйелдер құрамасында еңбек етті. Осы тұста “бұрын Қазақстанда айтарлықтай нәтиже көрсете алмаған бапкерді қайта шақыру қаншалықты орынды?” деген сауал туындайды. Оның үстіне Юсупов секілді маманның қызметі арзанға түспейтіні анық.

Бізге жеткен мәлімет бойынша, қазіргі бас бапкер Данияр Қайсанов кезінде Маирбек Юсуповтың қол астында күрескен. Қайсановтың бапкерлік тәжірибесі әлі көп емес екенін ескерсек, ол алдағы ірі жарыстар алдында Юсупов секілді тәжірибелі шетелдік маманнан кеңес сұрауы мүмкін.

Қазір Қазақстан балуандарының алдында жауапты кезең тұр. Алдағы уақытта төрт жылда бір өтетін Азия ойындары мен елімізде ұйымдастырылатын әлем чемпионаты бар. Ал сәуір айында Бішкекте өткен Азия чемпионатында Қазақстанның еркін күрес шеберлері күткен нәтижені көрсете алмады.

Қазақстан күрес федерациясының баспасөз қызметі Маирбек Юсуповқа қатысты ресми ақпарат пен құжат рәсімдеу жұмыстары әлі толық аяқталмағанын мәлімдеді.

Отандасымыз Бельгиядағы әйгілі Spa-Francorchamps трассасындағы жарыста екінші орын алып, алғаш рет жеңіс тұғырына көтерілді. Formula Regional European Championship кезеңі 29-31 мамыр аралығында Бельгияда ұйымдастырылды. 

Александр Абхазава жарысты бесінші позициядан бастады. Бірақ алғашқы айналымдардың өзінде-ақ жағдайды тиімді пайдаланып, алға шығуға мүмкіндік тапты.

Төртінші айналымда оның қарсыластары — польшалық Ян Пшировски мен франциялық Александр Муньос өзара тартысқа түсті. Осы сәтті ұтымды пайдаланған Абхазава бірден екі қарсыласын басып озып, екінші орынға көтерілді.

Одан кейін қазақстандық спортшы мәреге дейін позициясын сенімді сақтап, жарысты күміс жүлдемен аяқтады.

Бұл нәтиже Александр Абхазава үшін Formula Regional European Championship сериясындағы алғашқы подиум болды. Қазақстандық пилоттың Еуропадағы беделді чемпионатта үздік үштікке кіруі ел автоспорты үшін маңызды жетістік саналады.

Spa-Francorchamps трассасы әлемдегі ең танымал әрі күрделі автодромдардың бірі ретінде белгілі. Мұндай трассада жүлдеге ілігу жүргізушінің жылдамдығын ғана емес, тактикалық сауатын және тұрақтылығын да көрсетеді.

Александр Абхазава 2023 жылдан бері формулалық серияларда өнер көрсетіп келеді. Осы уақыт ішінде ол халықаралық жарыстарда үш рет жеңіске жетіп, 10 мәрте подиумға көтерілді.

2026 жылғы Formula Regional Middle East Trophy маусымының қорытындысы бойынша қазақстандық шабандоз жалпы есепте үшінші орын алды. 

Formula Regional European Championship сериясының төртінші кезеңі 19-21 маусым аралығында Италиядағы аты аңызға айналған Monza трассасында өтеді.

Жәнібек өзінің Instagram парақшасында Шымкенттен видео жариялап, алдағы жаттығу жоспары туралы айтты. Боксшының сөзінше, біртіндеп бабына келу үшін құрама жігіттерімен бірнеше раундтық спаррингтер өткізбек.

Әлімханұлы әлеуметтік желідегі видеосында Шымкенттегі ауа райы мен дайындық барысына тоқталды.

“Ассалаумағалейкүм баршаңызға! Қалайсыздар? Бізде бәрі жақсы. Шымкентте күн ыстық. Қазір спаррингке бара жатырмыз. Төрт раундтан жұмыс істейміз, осылайша біртіндеп форма жинаймыз”, — деді Жәнібек.

Сондай-ақ оның сторисінде ұлттық құрама боксшыларымен бірлескен дайындықтың басталғаны хабарланды.

“Ұлттық құрамадағы жігіттермен спаррингті бастадық”, — делінген жазбада.

Қазір бокстан Қазақстан құрамасы Түркістан облысындағы “Алматау” базасында оқу-жаттығу жиынын өткізіп жатыр.

Бұл жиынға Қазақстаннан бөлек, Өзбекстан, Әзербайжан және Қырғызстан құрамалары да қатысуда. Бірлескен дайындық Қытайдың Гуйян қаласында өтетін әлем кубогының екінші кезеңі алдындағы қорытынды кезеңдердің бірі саналады.

Спаррингтер ұлттық құрама боксшылары үшін де, Жәнібек Әлімханұлы үшін де пайдалы болмақ. Әуесқой бокстың мықты өкілдерімен жұмыс істеу кәсіпқой рингке қайта оралуға дайындалып жүрген чемпионға қосымша тәжірибе береді.

Айта кетейік, Жәнібек Әлімханұлы желтоқсандағы допинг дауына байланысты дисквалификация мерзімін өткеріп жатыр. WBO шешімімен қазақстандық боксшы әлем чемпионы атағын сақтап қалды.

Соған қарамастан алдағы уақытта Жәнібекті маңызды айқас күтіп тұр. Ол жыл соңына қарай WBO белбеуін британдық Дензел Бентлиге қарсы жекпе-жекте қорғауы тиіс.

Transfermarkt деректерінің маусым айындағы жаңартуынан кейін 21 жастағы футболшының нарықтық бағасы 15 миллион еуроға өсіп, 50 миллион еуроға жетті. Осылайша Хусанов Азия құрлығындағы ең қымбат футболшы атанды. Сонымен қатар Англия Премьер-лигасында өнер көрсететін посткеңестік елдер өкілдері арасындағы ең қымбат ойыншы мәртебесіне ие болды.

Transfermarkt мамандары өзбекстандық қорғаушының ағылшын футболына сәтті бейімделгенін және соңғы айларда “Манчестер Сити” сапында маңызды рөл атқарғанын атап өтті.

Аяқталған маусымда Абдукодир Хусанов “Манчестер Сити” сапында барлық турнирде 37 матч өткізді. Қорғаушы нәтижелі пас немесе голмен көзге түспесе де, қорғаныстағы жұмысы жоғары бағаланды.

Ол екі рет команда ішіндегі айдың үздік ойыншысы атанды. Хусанов бұл марапатты қаңтар және наурыз айларында жеңіп алған.

Өзбекстандық футболшы үшін Англиядағы алғашқы кезең сәтті өтті. Ол “Манчестер Сити” сапында екі трофей иеленді.

Хусанов командамен бірге Англия кубогын және Лига кубогын жеңіп алды. Бұл жетістіктер оның клубтағы мәртебесін күшейтіп, Еуропа футболындағы беделін арттыра түсті.

Марқұм спортшының шын есімі — кіші Тони Сирио. Ол 29 жаста болған. Қайғылы оқиға Мехикода болған.

Жергілікті ақпарат құралдарының мәліметінше, Темпо мотоциклмен Мехиконың шығыс бөлігіндегі Истакалько ауданынан өтіп бара жатқан. Сол сәтте оның мотоциклі қиылыстардың бірінде жүк көлігімен соқтығысқан.

Қатты соққыдан кейін рестлер ауыр жарақат алып, оқиға орнында қайтыс болды. Кейін тәртіп сақшылары оның заттарының арасынан кәсіби рестлингке арналған экипировка тапқан. Осыдан кейін қаза тапқан адамның жеке тұлғасы анықталды.

Ақпаратқа қарағанда, рестлер Мексика электршілері кәсіподағының спорт залында өтетін рестлинг шоуына бара жатқан. Ол сол кештің басты айқастарының біріне қатысуы тиіс болған.

Қайғылы жағдайға дейін Темпо әлеуметтік желіде іс-шараға бара жатқан сәтінен видео жариялағаны айтылады. Бұл кадрлар кейін жанкүйерлер арасында ерекше әсер қалдырды.

Қазір жол апатының нақты мән-жайы анықталып жатыр. Жергілікті БАҚ-та соқтығысқа дейін басқа жүргізушімен жол үстінде жанжал болуы мүмкін деген ақпарат тарады.

Бірақ бұл нұсқа әзірге ресми түрде расталған жоқ. Тергеу органдары оқиғаның барлық себебін анықтау үшін тексеріс жүргізіп жатыр.

Темпоның қазасы Мексикадағы рестлинг қауымдастығын есеңгіретіп тастады. Оның әріптестері мен жанкүйерлері әлеуметтік желіде спортшының отбасына көңіл айтып, қолдау білдірді.

Көпшілік Темпоны елдегі ең болашағы зор жас рестлерлердің бірі деп бағалаған. Ол қысқа уақыт ішінде жанкүйерлердің ықыласына бөленіп, мексикалық рестлинг сахнасында өз орнын қалыптастыра бастаған еді.

Америкалық файтер Қазақстанға Orda Global Fights турнирі аясындағы жекпе-жегіне дайындық үшін келген. Петтис Алматыда уақытын көңілді өткізіп, ұлттық тағамдардан дәм татып жүр.

Сол сәттердің бірінде дастархан басында көпшілікті таңғалдырған сөз айтты. Энтони Петтис қазақша сөйлеп:

“Еркебұлан, қайдасың?” — деп Еркебұлан Тоқтарға сәлем жолдады.

Еске салайық, 6 маусым күні Энтони Петтис Orda Global Fights турнирінің басты айқасында қазақстандық Әділ Боранбаевпен кездеседі.

Бұл жекпе-жек отандық ММА жанкүйерлері үшін ерекше қызығушылық тудырып отыр. Себебі Петтис — әлемдік деңгейде танылған есім. UFC-де чемпион атанып, аралас жекпе-жек тарихында өзіндік із қалдырған.

Энтони Петтис UFC-дің жеңіл салмақтағы чемпиондық белбеуін 2013 жылдың тамызында жеңіп алған. Сол кезде Бенсон Хендерсонды қолды ауырту әдісімен мерзімінен бұрын жеңіп, чемпион атанды.

Кейін чемпиондық атағын Гилберт Мелендеске қарсы жекпе-жекте сәтті қорғады. Бірақ 2015 жылы Рафаэль Дос Аньосқа есе жіберіп, белбеуінен айырылды.

Петтис мансабында жарқын стилімен, күтпеген шабуылдарымен және әсерлі фиништерімен танылды. Сол үшін оған “Showtime” лақап аты берілген.

Грекияның Салоники қаласында өткен кездесуде қазақстандық футболшылар жарыстың басты фавориттерінің бірі саналатын Португалиямен тең ойнады. Матч 1:1 есебімен аяқталды. Кездесудегі алғашқы гол екінші таймның соңына қарай соғылды. 81-минутта Португалия құрамасының ойыншысы Эдуардо Феррейра мергендігімен көзге түсіп, өз командасын алға шығарды.

Бірақ Қазақстан жастары мойымады. Небәрі бес минуттан кейін алаңға қосалқы құрамнан шыққан Алдияр Нұрғали 86-минутта таразы басын теңестірді. Осылайша қазақстандық футболшылар фаворитке қарсы матчта мінез көрсетіп, іріктеу кезеңін сенсациялық тең нәтижемен бастады.

Бұл нәтижеден кейін Қазақстан мен Португалия алтыншы топтағы шағын турнирді бір ұпаймен бастады.

Қазақстан U-19 құрамасы келесі матчын 6 маусым күні Сербияға қарсы өткізеді. Бұл кездесу топтағы жағдайға тікелей әсер етуі мүмкін.

Ал 9 маусымда қазақстандық футболшылар алаң иесі Грекия құрамасымен кездеседі. Осы екі матчта жинаған ұпайлар Қазақстанның Еуропа чемпионаты іріктеуіндегі мүмкіндігін айқындайды.

Қазақстандық кәсіпқой боксшы Алмат Жұманов келесі жекпе-жегінің қашан және қайда өтетінін жариялады. "Қазақ титаны" лақап атымен танымал отандасымыз 11 шілде күні Колумбияның Барранкилья қаласында рингке шығады. Жұманов WBC International титулы үшін жұдырықтасады.

Алмат Жұмановтың қарсыласы венесуэлалық Мойсес Самбрано болады. Оның кәсіпқой рингтегі көрсеткіші — 27 жеңіс, 0 жеңіліс. Самбрано 20 жекпе-жегін нокаутпен аяқтаған.

Айқас екінші орта салмақта өтеді. Жеңімпаз WBC International белбеуінің иегері атанады.

Алмат Жұманов Instagram парақшасында алдағы жекпе-жекке қатысты пікір білдірді. 

"Бұл жекпе жек менің жоғары қарай шығуыма үлкен мүмкіндік. Қарсылас жеңіліс көрмеген, бұл мен үшін мықты жекпе-жек. Бұйырса қолдап кетіңіздер", — деп жазды Жұманов.

Алмат Жұманов соңғы рет 16 мамыр күні Эквадордың Кито қаласында рингке шыққан. Ол венесуэлалық Фелипе Ларесті техникалық нокаутпен жеңіп, екінші орта салмақта WBC Latino Silver белбеуін иеленді.

2012 жылғы Лондон Олимпиадасының чемпионы Серік Сәпиев Instagram парақшасында Бақыт Сәрсекбаев және Бақтияр Артаевпен бірге түскен жаңа суретін жариялады.

“Олимпиада чемпиондарымен тамаша кездесу”, — деп жазды Сәпиев жариялаған жазбасында.

Кейін бұл жазбаға Бақтияр Артаев та назар аударды. Ол өзінің әлеуметтік желідегі парақшасында осыдан 10 жыл бұрын түсірілген фотосуретті көрсетті. Ескі кадрда да дәл осы үш Олимпиада чемпионы бірге тұрған. Осылайша қазақстандық бокс жанкүйерлері ел спорты тарихында ерекше орны бар үш тұлғаның жылдар өткеннен кейін қайта бас қосқан сәтін көрді.

Серік Сәпиев, Бақтияр Артаев және Бақыт Сәрсекбаев — Қазақстан боксының ең жарқын есімдерінің қатарында.

Бақтияр Артаев 2004 жылы Афины Олимпиадасында алтын медаль жеңіп алды. Бақыт Сәрсекбаев 2008 жылы Бейжің Олимпиадасында чемпион атанды. Ал Серік Сәпиев 2012 жылы Лондонда Қазақстан қоржынына алтын жүлде салды.

Үш боксшы да 69 келіге дейінгі дәрежеде өнер көрсетіп, Олимпиада шыңын бағындырған. Сонымен қатар Артаев пен Сәпиев Олимпиада ойындарының техникасы ең жоғары боксшысына берілетін Вэл Баркер кубогының иегері атанды.

Қазіргі таңда Серік Сәпиев Қазақстан бокс федерациясының вице-президенті қызметін атқарады. Бақтияр Артаев Қызылорда облысының дене шынықтыру және спорт басқармасын басқарады.

Ал Бақыт Сәрсекбаев биыл Қазақстанның жасөспірімдер құрамасының, яғни U-19 командасының аға жаттықтырушысы қызметіне тағайындалды.

Қазақстандық боксшылар Алматы әуежайынан ұшып шыққан сәттерін әлеуметтік желіде бөлісті. Команда капитаны Назым Қызайбай Instagram stories арқылы әуежайдан фото жариялады. Ал World Boxing рейтингінің көшбасшыларының қатарындағы Аида Әбікеева мен Наталья Богданова ұшақ ішінен сурет салып, сапардың соңғы бағыты Қытай екенін көрсетті.

Бұған дейін әйелдер құрамасының бас бапкері Елдос Сайдалин мамыр айының басында Қазақстан командасы Қытайда оқу-жаттығу жиынын өткізетінін айтқан. Бұл жиын — әлем кубогы алдындағы қорытынды дайындық кезеңі. Онда боксшылар физикалық бабын пысықтап, тактикалық жоспарларын нақтылайды. 

World Boxing ұйымының қолдауымен өтетін әлем кубогының екінші кезеңі 15-21 маусым аралығында Қытайдың Гуйчжоу провинциясындағы Гуйян қаласында ұйымдастырылады.

Турнирге әлемнің 54 елі мен өңірінен шамамен 400 боксшы қатысады деп жоспарланған. Жарыста ерлер мен әйелдер арасында жалпы 20 салмақ дәрежесінде медальдар сарапқа салынады.

Гуйяндағы бәсеке сәуір айында Бразилияда өткен алғашқы кезеңнен кейінгі екінші іріктеу турнирі болмақ. Бұл додада үздік нәтиже көрсеткендер World Boxing әлем кубогының финалына жолдама алады.

Финалдық кезең қараша айында Өзбекстанда өтеді деп жоспарланған. Сондықтан Қытайдағы турнир Қазақстан құрамасы үшін тек кезекті халықаралық жарыс емес, маусымның басты мақсаттарының біріне апарар маңызды сынақ болмақ.

Ұлыбритания бокс федерациясының мәліметінше, Одел Камара бұдан былай World Class Programme деп аталатын элиталық дайындық бағдарламасына қатыспайды.

“Ұлыбритания бокс федерациясы Одел Камараның World Class Programme бағдарламасынан кеткенін растайды. Енді ол Шеффилдтегі Англия спорт институтында ұлттық құрама сапында жаттықпайды және мансабын өз қалауымен басқа бағытта жалғастыра алады”, — делінген хабарламада.

Ұлыбритания құрамасының спорттық дайындық жөніндегі директоры Роб Маккракен Камараның талантты боксшы екенін атап өтті.

“Одел — өте қабілетті боксшы. Ол Ливерпульдегі әлем чемпионатында өзін жақсы көрсетіп, жүлдеге ие болды. Алайда ол ұлттық құрамадан кетіп, мансабын жаңа бағытта жалғастыруды таңдады”, — деді Маккракен.

Ливерпульдегі әлем чемпионатында қола медаль жеңіп алғаннан кейін Камараға Ұлыбритания мен АҚШ промоутерлері қызығушылық таныта бастаған. Ақпаратқа сүйенсек, оған кәсіпқой бокста ірі келісімшарттар ұсынылған.

Сондықтан британдық боксшының әуесқой бокстан кетуі оның алдағы уақытта кәсіби рингке қадам басуымен байланысты болуы мүмкін.

Одел Камара әуесқой бокстағы соңғы кездесуін 2025 жылдың 13 қыркүйегінде Ливерпульдегі әлем чемпионатының жартылай финалында өткізді. 70 келіге дейінгі салмақта Төрехан Сабырханға қарсы жұдырықтасты.

Тартысты өткен айқаста Сабырхан төрешілердің бөлек шешімімен 4:1 есебімен жеңіске жетті. Камара қола медальді місе тұтса, Төрехан кейін финалда да жеңіске жетіп, әлем чемпионы атанды.

Бұған дейін Төрехан Сабырхан сұхбаттарының бірінде Одел Камараны карьерасындағы ең күрделі қарсылас деп бағалаған. Қазақстандық боксшы британиялықпен жекпе-жек алдында алғаш рет ерекше қобалжу сезінгенін де айтқан.

Бұл жолы Асаубаева қара фигуралармен ойнап, үндістандық Дивья Дешмухты ұтты. Осы нәтижеден кейін қазақстандық шахматшы 15,5 ұпай жинап, турнир кестесіндегі бірінші орнын сенімді түрде сақтап қалды.

Жарыстың аяқталуына екі тур қалғанда Асаубаева өкшелеп келе жақын Анна Музычуктен бес ұпайға алда келеді. Үшінші сатыға Дивья Дешмух жайғасты. Ол 10 ұпай жинаған. Дәл осындай көрсеткіш қытайлық Чжу Цзиньэрде де бар. Ал үздік алтылықты қазіргі әлем чемпионы Цзюй Вэньцзюнь мен үндістандық Хампи Конеру түйіндеп тұр. Цзюй Вэньцзюнь 9 ұпай, ал Хампи Конеру 8 ұпай еншіледі.

Келесі тоғызыншы турда Бибісара Асаубаева басты қарсыластарының бірі Анна Музычукпен кездеседі. Бұл партия турнирдің жалпы қорытындысына тікелей әсер етуі мүмкін.

Егер қазақстандық шахматшы осы ойында да сәтті нәтиже көрсетсе, Norway Chess Women турниріндегі жеңіске бір табан жақындай түседі.

Сұхбат барысында Еркебұлан Тоқтар бұл бағыттағы әңгіменің нақты бір лига төңірегінде жүріп жатқанын жеткізді.

— Бұл белгілі бір лига ма? — Иә. Қазір Джейк Полдың бокс лигасы бойынша. Ал UFC-ге келсек, Дана Уайт қазір бокс бағытын дамытып жатыр ғой, бірақ ол жақта мен өнер көрсете алмаймын. Ал Джейк Полдың жобасында мүмкіндік бар. Ол жақпен қазірдің өзінде сөйлесіп жатыр, — деді Тоқтар.

Жүргізушінің “Джейк Пол жұдырықтасатын алаңда өнер көрсетуің мүмкін бе?” деген сұрағына спортшы бұл лиганың Полдың жеке жобасы екенін атап өтті.

— Дәл солай деп айтуға келмейді. Бұл — оның лигасы. Ол бокс лигасын ашты. Сол жерде өнер көрсетуге болады. Болмаса, ең соңғы нұсқа ретінде LFA бар, — деді қазақстандық файтер.

Джейк Полдың Most Valuable Promotions, яғни MVP ұйымы 2021 жылдың тамыз айында құрылған. Бұл жоба дәстүрлі бокс промоушенінен гөрі медиа бағыттағы ірі компания ретінде танылды. Ұйым спортшыларды әлеуметтік желі арқылы танытып, жекпе-жектерді шоу форматында өткізуді мақсат етеді.

MVP Джейк Полдың бірнеше ірі жекпе-жегін ұйымдастырған. Олардың қатарында Майк Тайсон, Тайрон Вудли және Андерсон Силваға қарсы кездесулер бар. Сондай-ақ ұйым әйелдер боксы тарихындағы ең маңызды айқастардың бірі саналатын Кэти Тейлор мен Аманда Серрано арасындағы Madison Square Garden аренасындағы жекпе-жекті өткізген.

Еркебұлан Тоқтар аралас жекпе-жектегі дебютін 2021 жылдың жазында OCTAGON лигасында өткізді. Ол спортқа келгенге дейін кино саласында танылып үлгерген актер.

2021–2022 жылдары Тоқтар жарқын нокауттарымен көпшіліктің назарын аударды. Кейін OCTAGON және Nomad FC лигаларының басты медиа жұлдыздарының біріне айналды. Ашық мәлімдемелері, қарсыластарымен сөз қағыстыруы және тартысты жекпе-жектері арқылы ол Қазақстаннан бөлек, ТМД кеңістігінде де кеңінен таныла бастады.

2025 жылдың ақпанында OCTAGON 70 турнирінде Еркебұлан Тоқтар Орталық Азия ММА тарихындағы алғашқы BMF белбеуін жеңіп алды. Оның Камиль Каратэге қарсы жекпе-жегі 5,1 миллионнан астам қаралым жинап, ТМД елдерінде қызу талқыланды.

Дүниежүзілік бокс ұйымы барлық салмақ дәрежелері бойынша жаңартылған рейтингін жариялады. Қазақстандық боксшылардың позициясында айтарлықтай өзгеріс жоқ.

Германияда тұратын Қазақстан тумасы Роман Фресс жартылай ауыр салмақ дәрежесі бойынша рейтингтегі бірінші орнын сақтап қалды.

Екінші орта салмақта қазақстандық Әли Ахмедов бұрынғыдай 13-сатыда қалды.

Орта салмақта Жәнібек Әлімханұлы WBO нұсқасы бойынша әлем чемпионы мәртебесін сақтап отыр.

Бұл дивизионда уақытша чемпион атағы Ұлыбритания өкілі Дензел Бентлиге тиесілі. Ал рейтингтің үздік үштігіне кубалық Йоэнлис Эрнандес, америкалық Вито Мельницки-кіші және Польша атынан шығатын Федор Черкашин енген

Жаңа өзгерістер негізінде жетілдірілген жартылай автоматты офсайд жүйесі VAR қызметіне енгізілмек. Аталған технологияның көмегімен қапталдағы төреші шабуыл эпизодының толық аяқталуын күтпей-ақ шешім қабылдай алады. Егер футболшы қарсылас қақпасына қатысты 10 сантиметрден артық офсайд жағдайында тұрса, жүйе төрешінің көмекшісіне бірден дыбыстық белгі жібереді. Бұған дейінгі нұсқаларда ескерту тек 50 сантиметрден асқан жағдайда ғана берілетін. Соған қарамастан, жалаушаны көтеру немесе ойынды тоқтату туралы соңғы шешімді бұрынғыдай бас төреші қабылдайды.

ФИФА әлем чемпионатына қатысатын барлық 1248 футболшының цифрлық моделін жасайды. Турнирге қатысатын 48 құраманың әрқайсысындағы 26 ойыншы арнайы сканерлеуден өтеді. Нәтижесінде жасанды интеллект негізіндегі 3D-аватарлар құрылып, офсайд сәттерін көрсету кезінде нақты әрі түсінікті анимациялар пайдаланылатын болады.

Жаңартылған жүйе тек офсайдпен шектелмейді. Футбол федерациясы гол соғылар алдында доптың алаңдағы қозғалысын анықтайтын технологияны да мақұлдады. Арнайы датчик орнатылған доп соңғы болып кімнің жанасқанын анықтап, бұрыштама немесе басқа да шешімдерді қабылдау кезінде VAR төрешілеріне қосымша мәлімет береді.

Федерация өкілдерінің айтуынша, жаңа технология ойыншылар мен жанкүйерлердің наразылығын азайтып қана қоймай, қауіпті эпизодтардың алдын алуға да көмектеседі. Мысалы, 2025 жылы “Ноттингем Форест” шабуылшысы Тайво Авоньи офсайд белгісі кеш көтерілген соң қақпа бағанасына соғылып, ауыр жарақат алған. Осындай жағдайларды болдырмау үшін жүйе офсайдты мүмкіндігінше ерте анықтауға бағытталған.