Боруссия (Дортмунд) тарихы

Клуб 1909 жылдың 19 желтоқсанында католик шіркеуінің қамқорлығындағы Trinity Youth ұйымында жергілікті діни қызметкердің басшылығымен доп тепкен, бұл жағдайға көңілі толмаған он сегіз жас жігіттің бастамасымен құрылды. Құрылтай жиналысы Zum Wildschütz атты жергілікті сыраханада өтті, оны тоқтатпақ болған әкей Девальд есіктен кіргізілмеді. Негізін салушылар қатарында Франц пен Пауль Браун, Генри Клеве, Ханс Дебест, Пауль Дзиендзиелле, Франц, Юлиус және Вильгельм Якоби, Ханс Кан, Густав Мюллер, Франц Риссе, Фриц Шульте, Ханс Зибольд, Август Тённесман, Генрих пен Роберт Унгер, Фриц Вебер, Франц Вендт болды. Боруссия сөзі латын тілінде Пруссияны білдіреді, бірақ ат жақын жердегі Боруссия сыра зауытының сырасынан алынған. Команда алғашында көк-ақ жолақты жейде, қызыл белдік және қара шалбармен ойнады, 1913 жылы бірінші рет қара-сары жолақты киім киді. Клубтың лақап аттары — Die Borussen (Пруссиялықтар) және Die Schwarzgelben (Қара-сарылар).

Алғашқы онжылдықтарда клуб жергілікті лигаларда ойнап, аса жетістікке жете алмады. 1929 жылы бірнеше кәсіби футболшыны жалдау әрекеті сәтсіз аяқталып, команда қарызға белшеден батты және банкроттыққа жақындады; жергілікті бір жанкүйер айырманы өз қалтасынан жабу арқылы клубты сақтап қалды. 1930 жылдары билікке келген үшінші рейх спорт ұйымдарын өзгертті: Нацистік партияға кіруден бас тартқан клуб президенті ауыстырылды, клуб кеңсесінде жасырын нацизмге қарсы парақша шығарған екі мүше соғыстың соңғы күндерінде атылды. Дәл осы кезеңде Дортмунд көрші Гельзенкирхеннің Шальке 04 клубымен қатты бақталастыққа түсті — бұл кездесу Ревирдербиі деп аталады. Соғыстан кейін одақтас оккупация әкімшілігі клубты таратты; Werksportgemeinschaft Hoesch және Freier Sportverein 98 клубтарымен қосылу әрекеті ұзаққа бармады, ал 1949 жылы ұлттық чемпионат финалына Ballspiel-Verein Borussia (БВБ) атауымен шықты.

1946–1963 жылдары Боруссия Оберлига Вестте ойнады. 1949 жылы Штутгартта өткен финалда ФфР Маннгайммен кездесіп, қосымша уақытта 2:3 есебімен жеңілді. Алғашқы ұлттық чемпион атағын 1956 жылы Карлсруэр СК-ны 4:2 жеңіп алды, бір жылдан кейін Гамбургті 4:1 ұтып, екінші титулын қосты. Осы жеңістерден кейін үш Альфредо — Альфред Прайслер, Альфред Кельбасса және Альфред Ниепиекло — Дортмундта аты аңызға айналды. 1963 жылы клуб Бундеслига құрылғанға дейінгі соңғы Германия чемпионатын жеңіп, үшінші ұлттық титулына қол жеткізді.

1962 жылы Германия футбол одағы Дортмундта жиналып, 1963 жылдың тамызында Бундеслиганы бастау туралы шешім қабылдады. Боруссия соңғы чемпионатты жеңгені үшін лиганың алғашқы он алты клубының қатарына кірді. Бундеслига тарихындағы ең бірінші голды матчтың алғашқы минутында Дортмунд ойыншысы Фридхельм Кониецка соқты, бірақ команда Вердер Бременнен 2:3 жеңілді. 1965 жылы клуб алғаш рет Германия Кубогын (ДФБ-Кубогын) алды. 1966 жылы Еуропа кубок иелері кубогының финалында қосымша уақытта Ливерпульді 2:1 жеңді — голдарды Зигфрид Хельд пен Райнхард Либуда соқты. Сол жылы Бундеслигада соңғы бес матчтың төртеуінде ұпай жоғалтып, чемпион 1860 Мюнхеннен үш ұпай артта қалып, екінші орынмен шектелді.

1970 жылдар қаржылық қиындықтармен, 1972 жылы Бундеслигадан құлаумен және 1974 жылы Вестфалия аймағының атымен аталған Вестфаленштадионның ашылуымен есте қалды. Клуб 1976 жылы Бундеслигаға оралды. 1980 жылдарда да қаржылық мәселелер жалғасты: 1986 жылы негізгі кезеңді 16-орында аяқтаған БВБ Фортуна Кёльнмен өткен шешуші үшінші плей-офф матчын жеңіп, дивизионда қалды. 1989 жылы Хорст Кёппельдің басшылығымен Вердер Бременді 4:1 ұтып, Германия Кубогын алды, сол жылы Бавария Мюнхенді 4:3 жеңіп, ДФЛ-Суперкубогын иеленді.

1991 жылы Бундеслигада оныншы орыннан кейін Кёппель қызметінен кетіп, орнына Оттмар Хитцфельд келді. 1992 жылы Хитцфельд командасы чемпионатта екінші орын алды. 1993 жылы УЕФА Кубогының финалына шығып, Ювентустен жалпы есепте 1:6 жеңілді, бірақ сол кездегі неміс клубтарына арналған жүлде қоры жүйесі бойынша 25 миллион марка табыс алды; осы қаражат 1990 жылдардағы жетістіктерге негіз болған футболшыларды сатып алуға мүмкіндік берді. 1996 жылғы Еуропаның үздік футболшысы Маттиас Заммердің капитандығымен Боруссия 1995 және 1996 жылдары Бундеслигада қатарынан екі рет чемпион атанды, сондай-ақ 1995 жылы Мёнхенгладбахты, 1996 жылы Кайзерслаутернді жеңіп, Суперкубокты алды.

1996–1997 жылдары команда алғаш рет Чемпиондар лигасының финалына шықты. Мюнхендегі Олимпиаштадионда өткен матчта Дортмунд титулды қорғаушы Ювентуспен кездесті. Пол Ламберттің берген добынан кейін Карл-Хайнц Ридле есепті ашты, кейін бұрыштамадан бас соққысымен айырманы екіге шығарды. Екінші бөлімде Алессандро Дель Пьеро есепті жақындатты, бірақ Дортмундта туған 20 жастағы қосалқы ойыншы Ларс Риккен алаңға шыққаннан кейін 16 секунд өткенде Андреас Мёллердің бергенінен кейін 20 ярдтан асатын жерден допқа бірінші тиісуімен қақпашы Анджело Перуццидің үстінен доп өткізді. Ювентустың жұлдызы Зинедин Зиданды Ламберт мұқият қарауылдап, әсер қалдыруға жібермеді, ал Дортмунд 3:1 жеңіп, кубокты көтерді. Осыдан кейін Хитцфельдтің дәуірі аяқталып, орнына Невио Скала келді. 1997 жылы Интерконтиненттік кубок финалында бразилиялық Крузейруды 2:0 жеңіп, әлем клубтық чемпионы атанды — Дортмунд бұл жүлдені алған екінші неміс клубы болды (1976 жылы Бавария жеңген). 1998 жылы клуб Чемпиондар лигасының жартыфиналына шықты, бірақ Реал Мадридтен жалпы есепте 0:2 жеңілді; Заммердің мансабын жарақат қысқартқан, ол 1997 жылғы жеңістен кейін тек үш матч ойнады, Ламберт Шотландияға қайтып кеткен, Мёллер бірінші матчты, Колер екі матчты да өткізіп жіберген еді.

2000 жылдың қазанында Боруссия Дортмунд Германияның қор биржасында акциялары айналымға енген алғашқы клуб болды. 2002 жылы клуб Бундеслигадағы үшінші чемпиондығын жеңіп алды: маусым соңында Байер Леверкузенді басып озып, титулды соңғы турда бекітті. Маттиас Заммер клуб тарихында Бундеслига чемпионы атағын ойыншы да, бас бапкер ретінде де алған бірінші адам болды. Сол маусымда команда УЕФА Кубогының финалында голланд Фейенордтан жеңілді.

Одан кейінгі жылдарда клубтың жағдайы нашарлады: қаржы саласындағы қате басқару ауыр қарызға және Вестфаленштадионның сатылуына алып келді. 2003–2004 жылдары Чемпиондар лигасының іріктеу кезеңінде Брюгге пенальти серияларында оны жарыстан шығарды. 2003 жылы Бавария Мюнхен жалақыны төлеу үшін Дортмундқа бірнеше айға 2 миллион еуро қарыз берді. 2005 жылы клуб қайтадан банкроттыққа жақындады: Франкфурт қор биржасында бастапқы 11 еуролық акция бағасы 80 пайыздан асып төмендеді. Осы кезде бас атқарушы директор болып Ханс-Йоахим Ватцке тағайындалып, клубты қайта құрды; дағдарысқа жауап ретінде ойыншылардың барлығының жалақысы 20 пайызға қысқартылды. 2006 жылы қарызды азайту үшін стадион жергілікті сақтандыру компаниясының атымен Сигнал Идуна Парк деп аталды, атау құқығы туралы келісім 2021 жылға дейін жарамды болды.

2006–2007 маусымында Дортмунд көп жылдан кейін алғаш рет құлау қауіпіне тап болды: клуб үш бапкер ауыстырып, 2007 жылдың 13 наурызында Томас Долльді тағайындады. 2007–2008 маусымында команда Бундеслигада 13-орында аяқтады, бірақ Германия Кубогының финалында Бавариядан қосымша уақытта 1:2 жеңілді; Бавария Чемпиондар лигасына іріктелгендіктен, финалға шығуы Дортмундқа УЕФА Кубогына жол берді. 2008 жылдың 19 мамырында Долль қызметінен кетіп, орнына Юрген Клопп келді.

2009–2010 маусымында Клопптың командасы Бундеслигада бесінші орын алып, Еуропа лигасына іріктелді. 2010–2011 маусымында жас және қарқынды құраммен ойнаған Боруссия 2010 жылдың 4 желтоқсанында қысқы үзіліске үш тур қалғанда Herbstmeister (күзгі чемпион) атанды — бұл ең ерте қол жеткізілген көрсеткіш бойынша Айнтрахт Франкфурт пен Кайзерслаутерннің рекордына тең болды. 2011 жылдың 30 сәуірінде Нюрнбергті 2:0 жеңіп, екі тур қалғанда сегіз ұпай артықшылыққа шығып, жетінші ұлттық титулын алды және Шальке 04-тің жеті чемпиондығына теңелді. Бір жылдан кейін клуб титулын қорғады және соңғы, 34-турдан кейін бір маусымда 81 ұпай жинап, Бундеслига рекордын орнатты. Бесінші Бундеслига және сегізінші ұлттық чемпиондығы клубқа эмблемасының үстіне екі жұлдыз тағуға мүмкіндік берді. Сол маусымда Германия Кубогының финалында Баварияны 5:2 жеңіп, тарихында бірінші рет дубль жасады; Германияда Бундеслига мен Кубокты бір маусымда жеңген клубтар — Бавария, Кёльн, Вердер және Дортмунд. Клуб Sportler des Jahres сыйлығында 2011 жылдың үздік командасы атанды.

2012–2013 маусымын Боруссия Бундеслигада 91 ұпаймен лига рекордын орнатқан Бавариядан кейінгі екінші орында аяқтады. Чемпиондар лигасының жартыфиналында Реал Мадридті өз алаңында 4:1 жеңіп, сырттағы матчта 0:2 жеңілгеніне қарамастан жалпы есеппен алға шықты. 2013 жылдың 25 мамырында Уэмбли стадионында тарихта бірінші рет екі неміс клубы арасында өткен финалда Бавариядан 2:1 жеңілді. 2013–2014 маусымында клуб Суперкубокта Баварияны 4:2 ұтты, маусымды бес жеңіспен бастап, өзінің үздік бастамасын көрсетті, бірақ негізгі ойыншылардың жарақаттары себепті Чемпиондар лигасында ширек финалда Реал Мадридтен жалпы есеппен 2:3 жеңіліп, Бундеслигада екінші орын алды және Германия Кубогының финалында Бавариядан қосымша уақытта 0:2 жеңілді. 2014 жылы Суперкубокта Баварияны 2:0 жеңгенімен, келесі маусым сәтсіз басталды: қыста команда бірнеше рет кестенің түбіне түсіп, ақпанда қатарынан төрт жеңістен кейін құлау аймағынан шықты. 2015 жылдың 15 сәуірінде Клопп жеті жылдан кейін клубтан кететінін жариялады, төрт күннен соң орнына Томас Тухельдің келетіні белгілі болды. Клопптың соңғы маусымы жетінші орынмен, Германия Кубогының финалымен және Еуропа лигасына іріктелумен аяқталды.

2015–2016 маусымында Дортмунд 34 матчтың 24-ін жеңіп, Бундеслига тарихындағы ең үздік екінші орын иесі болды. Еуропа лигасында ширек финалда Энфилдте Клопп басқарған Ливерпульден драмалық жағдайда — Деян Ловреннің соңғы голынан кейін матчта 3:4, жалпы есепте 4:5 — жеңілді. Германия Кубогының финалында қатарынан үшінші жыл ойнап, Баварияға пенальти серияларында есе жіберді. 2017 жылдың 11 сәуірінде Сигнал Идуна Паркте Монакомен өтетін Чемпиондар лигасы матчына бара жатқан команда автобусының жанында үш жарылыс болды; қорғаушы Марк Бартра жарақат алып, ауруханаға жеткізілді, ал Дортмунд ойында 2:3 жеңілді. Екінші матчта да 1:3 жеңіліп, жалпы есеппен 3:6-мен жарыстан шықты. Шабуылдан оншақты күн өткенде полиция Боруссия Дортмунд акцияларының арзандауынан пайда табу үшін пут-опциондар сатып алған Сергей Венергольдті ұстады; федералды полицияның мәліметінше, ол мәміледен 4 миллион еуроға жуық табыс таба алатын еді. Capital басылымы бұл жағдайды тарихтағы бірінші қор биржалық шабуыл деп атады, 2018 жылы Венергольд 14 жылға бас бостандығынан айырылды. 2017 жылдың 26 сәуірінде Дортмунд Мюнхенде Баварияны 3:2 жеңіп, алты маусымдағы бесінші және қатарынан төртінші кубок финалына шықты, ал 27 мамырда Айнтрахт Франкфуртті 2:1 ұтып, кубокты иеленді; жеңіс голын пенальтиден Пьер-Эмерик Обамеянг соқты.

2017–2018 маусымының алдында Тухель кетіп, клуб Петер Босцты тағайындады; ол алғашқы жеті матчта рекордтық бастама жасағанымен, кейін 20 матчта жеңіске жете алмай, қызметінен босатылды. Уақытша бапкер Петер Штёгер команданы маусым соңына дейін басқарып, Бундеслигада төртінші орын алды. Сол қысқы ауысу кезеңінде Обамеянг пен Бартра клубтан кетті, Базельден Мануэль Аканжи 21,5 миллион еуроға, Челсиден Мишель Батшуайи алты айлық жалдау шартымен келді. 2018 жылдың жазында Ниццаның бұрынғы бапкері Люсьен Фавр тағайындалды: белсенді ауысу кезеңінен кейін команда Баварияға титул жарысында соңғы турға дейін қарсылық көрсетіп, чемпиондықтан екі ұпаймен қалды; сол маусым туралы Amazon Prime Video-да Inside Borussia Dortmund атты төртбөлімді деректі фильм түсірілді. Келесі маусымда клубтың жалғыз жүлдесі ДФЛ-Суперкубогы болды. 2019–2020 маусымын команда екінші орында аяқтады; COVID-19 пандемиясы себепті чемпионат уақытша тоқтатылған еді, 33-турда РБ Лейпцигті жеңгенде Эрлинг Хааланд екі гол соқты.

2020–2021 маусымының 11-турында Штутгартқа 1:5 жеңілгеннен кейін Фавр қызметінен босатылды, команданы маусым соңына дейін көмекші бапкер Эдин Терзич басқарды. Терзичпен Дортмунд Бундеслигада үшінші орын алды, Чемпиондар лигасында ширек финалда Манчестер Ситиден жеңілді, ал Германия Кубогының финалында РБ Лейпцигті 4:1 ұтып, жүлдені иеленді. 2021–2022 маусымына Марко Розе тағайындалып, Терзич техникалық директор болды; Розе командамен лигада екінші орын алды, бірақ 2022–2023 маусымы алдында қызметінен кетіп, Терзич қайта бапкер болды. Сол маусымның соңғы туры алдында Дортмунд кестені бастап тұрғанымен, өз алаңында Майнцпен 2:2 тең ойнап, чемпиондықтан Баварияға соққан голдар айырмасымен айырылды.

Жұлдызды ойыншысы Джуд Беллингемді Реал Мадридке 103 миллион еуроға сатқаннан кейін 2023–2024 маусымында клуб Бундеслигада бесінші орын алды, бірақ Чемпиондар лигасында ПСВ, Атлетико Мадрид және ПСЖ-ны жеңіп, он бір жылда бірінші рет финалға шықты, онда Реал Мадридтен 0:2 жеңілді. 2024–2025 маусымында БВБ 2025 жылғы ФИФА Клубтық әлем кубогының ширек финалына шықты, онда Реал Мадридтен жеңілді.

Маусым соңында клуб басшылығы әскери қару-жарақ өндірушісі Rheinmetall компаниясының болашақ демеуші болатынын жариялады: серіктестік стадионда және клуб аумағында жарнама орындарын, маркетингтік құқықтарды, іс-шара мен қонақжайлық ұсыныстарын пайдалануды және 2027 жылға дейін жылына бір миллион еуро төлеуді қамтиды. Бұл шешімді БВБ жанкүйерлері қатты сынға алды; жанкүйерлер кеңесі мәміле туралы алдын ала хабардар етілмегенін айтты, ал клубтың жанкүйерлер бөлімі мәміле бойынша жанкүйерлер дауыс беруі немесе демократиялық келісім болғаны туралы хабарларды жоққа шығарды. Unser Kurve жанкүйерлер бірлестігінің өкілі Томас Кессен мұны спортвошинг деп сынады, ал федералды министр Роберт Хабек қауіпті әлемде қару-жарақ индустриясымен қарым-қатынастағы тартыншақтықтың енді орынды емесін айтып, мәмілені қорғады.

1974 жылдан бері клуб өз матчтарын Вестфаленштадионда өткізеді. Бұл — Германиядағы ең үлкен және Еуропадағы жетінші үлкен стадион; лига матчтарында 81 359 (кейбір мәліметтерде 81 365) көрерменді, халықаралық кездесулерде 65 829 отыратын көрерменді қабылдайды, себебі ФИФА талаптарына сай оңтүстік трибунаға орындықтар қойылады. Сақтандыру компаниясы Signal Iduna атау құқығын 2021 жылға дейін сатып алғандықтан, арена Сигнал Идуна Парк деп аталады, бірақ бұл атауды ФИФА мен УЕФА турнирлерінде пайдалануға болмайды: 2006 жылғы әлем чемпионаты кезінде ол FIFA World Cup Stadium, Dortmund, УЕФА клуб матчтарында BVB Stadion Dortmund деп аталды. Оңтүстік трибунадағы тұрып көретін секция — Сары қабырға — Еуропадағы ең үлкені, ал Дортмунд әлемдегі футбол клубтарының ішінде матчтарға келушілердің орташа саны бойынша бірінші орында. 2014 жылғы бағалау бойынша клубтың әр үй матчына Премьер-лигамен салыстырғанда арзан билет бағасы тартқан шамамен 1000 британдық көрермен келген.

Вестфаленштадион 1974 жылы қатардағы Штадион Роте Эрдені ауыстырды, ол қазір Боруссия Дортмунд II командасының аренасы. 1960 жылдары клубтың танымалдығы өскенде ескі арена тым шағын болып қалды, бірақ қала жаңа стадион салуға қаржы таба алмады. 1971 жылы Дортмунд 1974 жылғы әлем чемпионатының матчтарын өткізу жоспарынан бас тартуға мәжбүр болған Кёльн қаласының орнына таңдалып, Кёльнге бөлінген қаражат Дортмундқа берілді және жаңа стадион шындыққа айналды. Кейін арена, соның ішінде 2006 жылғы әлем чемпионатына, бірнеше рет кеңейтілді. 2008 жылы стадионда клуб тарихы туралы Borusseum мұражайы ашылды. 2011 жылы Q-Cells компаниясымен серіктестік аясында шатырға жылына 860 мың кВт·сағ энергия өндіретін 8768 күн батареясы орнатылды.

Клубтың жаттығу базасы мен академиясы Дортмундтың Бракель ауданындағы Хоэнбушайда орналасқан. Кешенде фитнес пен реабилитациялық робототехника аймақтары, физиотерапия және массаж бөлмелері, емдік және гидротерапия бассейндері, сауналар, бу бөлмелері мен ауыр атлетика залдары, сынып бөлмелері, конференция залдары, клуб кеңселері, мейрамхана және клубқа тиесілі BVB total! арнасы үшін телестудия бар. Аумақта бес шөп алаң (екеуі жерасты жылытуымен), бір жасанды шөп алаңы, үш шағын алаң және көпфункционалды спорт аренасы бар; жалпы аумағы 18 000 м². Сонымен қатар клубта Footbonaut деп аталатын, 14 м² жаттығу торына ұқсас жаттығу роботы бар. Штробельаллеедегі жаттығу орталығында BVB Evonik футбол академиясы жұмыс істейді.

Клубтың кәсіби футболын Borussia Dortmund GmbH & Co. KGaA ұйымы басқарады, ол толығымен Borussia Dortmund e.V. спорт клубына тиесілі Borussia Dortmund GmbH арқылы жүреді — бұл құрылым клубтың негізгі команда үстінен бақылауын сақтауға арналған. Акциялар 2000 жылдың қазанында биржаға шығарылып, Deutsche Börse AG-нің General Standard тізіміне енді; БВБ Германияның қор нарығында айналымдағы бірінші және әзірге жалғыз спорт клубы. Ватцке компанияның бас атқарушы директоры, Томас Тресс қаржы директоры болды, ал спорттық директор Михаэль Цорц негізгі команда, бапкерлер құрамы, жасөспірімдер бөлімі мен скаутингке жауап берді. Deloitte-тің 2015 жылғы Football Money League есебі бойынша БВБ 2013–2014 маусымында 262 миллион еуро табыс тапты, ал 2024 жылғы деректер бойынша клуб Германияда табысы бойынша екінші, әлемде он екінші орында болды.

Дортмунд — марапаттар саны бойынша Германиядағы екінші команда: сегіз ұлттық чемпиондық, бес Германия Кубогы және алты ДФЛ-Суперкубогы. Халықаралық деңгейде 1997 жылы УЕФА Чемпиондар лигасын, 1966 жылы Еуропа кубок иелері кубогын және 1997 жылы Интерконтиненттік кубокты жеңді; 2013 және 2024 жылдары Чемпиондар лигасында, 1993 және 2002 жылдары УЕФА Кубогы мен Еуропа лигасында финалист болды. Аймақтық деңгейде Оберлига Вест/Батыс Германия чемпионатын алты рет (1947–1948, 1948–1949, 1949–1950, 1952–1953, 1955–1956, 1956–1957) жеңіп, рекорд орнатты, 1960–1961 және 1962–1963 жылдары екінші орын алды, 1947 жылы Вестфалия Кубогын иеленді. Жеке марапаттар: 1996 жылы Маттиас Заммер Алтын доп, Марио Гётце (2011), Эрлинг Хааланд (2020) және Джуд Беллингем (2023) Golden Boy сыйлығын алды.

Клуб бапкерлерінің арасында 1935 жылдың шілдесінде тағайындалған Фриц Телен бірінші кәсіби бас бапкер болды, бірақ маусымның алғашқы айларында жұмысқа кірісе алмағандықтан, команданы Дортмунд ойыншысы, Германия құрамасының мүшесі Эрнст Кузорра басқарды. 1966 жылы Вилли Мультхауп командасын Еуропа кубок иелері кубогының жеңісіне жеткізді — Дортмунд еуропалық жүлдені алған бірінші неміс клубы болды. Хорст Кёппель 20 жылдан кейін клубқа алғаш үлкен жүлде әкелді. Оттмар Хитцфельд клубтың ең табысты бапкері саналады: ол Бундеслига мен Суперкубокты екі рет және 1997 жылы Чемпиондар лигасын жеңді. Невио Скала 1997 жылғы Интерконтиненттік кубокты жеңіп, клубта үлкен титул алған бірінші және әзірге жалғыз шетелдік бапкер атанды. Заммер 2001–2002 маусымында лига титулын қайтарды, Клопп 2010–2011 маусымында жетінші чемпиондықты, ал төртінші маусымында клуб тарихындағы бірінші дублді жеңді, Тухель 2016–2017 Германия Кубогын алды, Фавр 2019 жылғы Суперкубокты иеленді.

Клуб рекордтарында ең көп матч ойнаған футболшы — барлық турнирлерде 572 кездесу өткізген Михаэль Цорц, ең көп гол соққан — 177 гол авторы Альфред Прайслер. 1963 жылдан бері 19 футболшы клуб капитаны болды: Бундеслига енгізілгеннен кейінгі бірінші капитан — 1963–1965 жылдары бұл рөлді атқарған Альфред Шмидт, ең ұзақ капитандық еткен Цорц (1988–1998) капитан ретінде екі Бундеслига, бір Германия Кубогы, үш Суперкубок және Чемпиондар лигасын жеңді. Марко Ройс 2023–2024 маусымы алдында капитандықтан бас тартқаннан кейін бұл рөлді Эмре Джан алды. Чемпиондар лигасы тарихындағы бір матчта соғылған ең көп гол (12) Дортмунд 2016–2017 маусымында Легия Варшаваны 8:4 жеңгенде тіркелді. Юссуфа Мукоко 2020 жылдың 21 қарашасында Герта БСК-ға қарсы шыққанда 16 жас 1 күнінде Бундеслига тарихындағы ең жас футболшы, 8 желтоқсанда Зенитке қарсы алаңға шыққанда 16 жас 18 күнінде Чемпиондар лигасы тарихындағы ең жас ойыншы, 18 желтоқсанда Униондарға гол соғып, 16 жас 28 күнінде лига тарихындағы ең жас голшы болды. Бундеслига тарихындағы ең ауыр жеңіліс те Дортмундпен байланысты: 1978 жылдың 29 сәуірінде команда сырт алаңда Боруссия Мёнхенгладбахтан 0:12 ұтылды. 2001 жылдың 7 сәуіріндегі Бавария матчында рекордтық 15 карточка көрсетілді (үшеуі Дортмундқа, он екісі Баварияға), ал Бундеслига матчында ең көп пенальти — бесеуі — 1965 жылдың 9 қарашасында Мёнхенгладбах пен Дортмунд ойынында тағайындалды. Пьер-Эмерик Обамеянг Клаус Аллофс пен Роберт Левандовскимен бірге қатарынан он турда гол соққан үш футболшының қатарында, сондай-ақ маусымның алғашқы сегіз турында гол соққан бірінші ойыншы болды және бір маусымда шетелдік соққан ең көп гол рекордын (2016–2017 маусымда 31) ұстады.

2010 жылдары спорттық директор Михаэль Цорцтың басшылығымен Дортмунд жас талант табу және дамыту бойынша ерекше бет алды, жасөспірімдер жүйесіне баса мән беруді жалғастырды. Клубтың басты бақталастары — Ревирдербиін өткізетін Шальке 04 және Der Klassiker деп аталатын матчтарда кездесетін Бавария Мюнхен.

Боруссия Дортмунд жанкүйерлері саяси тұрғыдан белсенді, бірақ бөлінген деп саналады. 1980 жылдардың соңы мен 2000 жылдардың басында трибуналарда ультраоңшыл хулиган топтары (әсіресе Borussenfront) болды, антисемиттік әндер мен нәсілшіл ұрандар жиі естілді. 2000 жылдардың басынан бастап нәсілшілдікке қарсы және демократияны насихаттайтын жанкүйерлер жобаларының қолдауымен прогрессивті ультралар қозғалысы Зюдтрибюнені қайта иеленуге кірісті. Дегенмен 2012 жылы Borussenfront қайта белсенділік көрсетті, 2013 жылы Донецкідегі матчта екі жанкүйерлер байланыс қызметкері шабуылға ұшырады, 2015 жылы оңшыл экстремизмді сынайтын деректі фильм хулигандардың қоқан-лоқысына себеп болды. 0231 RIOT атты жаңа топ пайда болып, 2017 жылы таратылғанға дейін антисемиттік ұрандар, граффити және қоқан-лоқымен айналысты, кейін кейбір мүшелері Northside топтарына қосылды. 2018 жылдың 24 наурызында Northside мүшелері The Unity жас ультраларына келіп, Зюдтрибюнедегі нәсілшілдікке қарсы және саяси хабарламаларды тоқтатуды талап етті, 10 қарашада Баварияға қарсы матчта ультраоңшыл Свен Калин мен Тимо К. 13-блокқа кіріп, ультраларды үстемдіктің белгісі ретінде қол алысуға мәжбүрледі. Клуб екі адамға да тыйым салу ниетін білдірді. Сонымен қатар 2000 жылдардың басынан клубтың Fan-Projekt бағдарламасы экстремистік элементтерді шығаруға және Kick Racism Out көше футболы мен жастарға білім беру бастамаларына күш салды. 2020 жылдары ресми танылған барлық БВБ жанкүйерлер клубтары ультраоңшыл идеологияларды жоққа шығаратын және Германия конституциясын құрметтейтін жарғыға қол қоюға міндетті, бұзғандар стадионға кіруге тыйым салу немесе мүшеліктен айырылу қаупіне тап болады. Клуб пен жанкүйерлері бұрынғы концлагерлерге тұрақты білім беру сапарларын ұйымдастырады (Дахауға 2008 жылдан, Аушвицке 2011 жылдан) және Холокост туралы естелік мекемелеріне, соның ішінде Яд ва-Шемге, 1 миллион еуродан асатын қаржы бөлген. Дортмунд сыраханаларына құтылар таратылатын No Beer for Racists сияқты бастамалар да шетелдіктерге жеккөрінішке қарсы ұстанымды жанкүйерлер мәдениетіне сіңіреді.

Клуб қайырымдылық жұмыстарымен де айналысады. 2011 жылдың 17 мамырында Жапониядағы жер сілкінісі мен цунами құрбандарына көмек үшін Team Japan-мен қайырымдылық матчы өткізілді, билет сатылымынан түскен қаржы мен басты демеушісі Evonik бөлген 1 миллион еуро көмекке жіберілді. 2012 жылдың қарашасында клуб маңызды әлеуметтік жобаларға қаржылық көмек беретін leuchte auf қайырымдылық қорын құрды; қордың логотипі — клуб құрылған Дортмундтағы Борзигплатцқа тоғысатын көшелерден жасалған жұлдыз. 2013 жылдың 6 шілдесінде Саксония мен Саксония-Анхальттағы су тасқыны құрбандарына арналған қайырымдылық ойыны өтті. 2020 жылдың наурызында Дортмунд, Бавария Мюнхен, РБ Лейпциг және Байер Леверкузен COVID-19 пандемиясы кезінде қиналған Бундеслига және 2-Бундеслига клубтарына бірге 20 миллион еуро берді. 1996 жылдан бері Адвент кезінде клуб ойыншылары Дортмундтағы балалар ауруханасына барып, науқастармен кездесіп, оларға сыйлық табыс етеді.

Клубтың әйелдер командасы да бар, ол Германия әйелдер футболының үшінші деңгейіндегі аймақтық лигалардың бірі — Регионаллигада ойнайды.