Санта-Колома (Fútbol Club Santa Coloma) — Андорра-ла-Велья приходына жататын Санта-Колома елді мекенін білдіретін кәсіби футбол клубы. Ол Примера Дивизиода ойнайды және Андорра футболының ең табысты командасы саналады: елдің чемпионатын 13 рет, Конституция Кубогын 10 рет жеңіп алған.
Клуб 1986 жылы аттас елді мекенді Ұлттық футбол турнирінде (Андорраның бұрынғы әуесқой лигасы) таныстырған футбол жанкүйерлері топтың бастамасымен құрылды. 1995 жылы Санта-Колома Примера Дивизионы құрған клубтардың бірі болды. 2001 жылдан бері команда Андорраның барлық жарыстарында үлкен жетістікке жетіп, жоғарғы лига (13 титул) мен ел кубогы (10 титул) бойынша барлық рекордтарды иеленді.
Чемпиондықтар 1994–1995, 2000–2001, 2002–2003, 2003–2004, 2007–2008, 2009–2010, 2010–2011, 2013–2014, 2014–2015, 2015–2016, 2016–2017, 2017–2018 және 2018–2019 жылдары келді, сегіз мәрте клуб күміс жүлдегер атанды. Конституция Кубогын 1991, 2001, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2009, 2012 және 2018 жылдары жеңіп, тағы сегіз финалда ұтылды. Андорра Суперкубогы жеті рет — 2003, 2005, 2007, 2008, 2015, 2017 және 2019 жылдары алынды.
2017 жылдың соңында испаниялық Ла Лига клубы Вильярреал Санта-Коломамен балалар-жасөспірімдер футболы деңгейінде ынтымақтастық туралы келісімге келгенін жариялады. 2022 жылдың шілдесінде клубты украиналық-америкалық кәсіпкер Даниэль Милштейн басқаратын Gold Star Sports Management Group иелігіне алды; Милштейн клуб төрағасы болды, атқарушы директор қызметіне Алекс Лубянский, бас менеджер қызметіне Аннабель Льевот тағайындалды. Санта-Колома мен Gold Star FC Detroit бір топқа — Gold Star Football Club құрылымына кіреді.
Еуропа кубоктарында клубтың андорралық командалар үшін екі ерекше жетістігі бар: ол еуропалық жарыста матч жеңген және матчта гол жібермеген Андорраның алғашқы командасы. Бұл үш жолы қатар болды: 2007–2008 жылдардағы УЕФА Кубогының іріктеу кезеңінде израильдік Маккаби Тель-Авивті өз алаңында 1:0 жеңді (голды Жули Фернандес соқты), 2014–2015 жылдардағы УЕФА Чемпиондар лигасының бірінші іріктеу кезеңінде армениялық Бананцты 1:0, ал 2018–2019 жылдардағы УЕФА Еуропа лигасының екінші іріктеу кезеңінде исландиялық Валурды 1:0 ұтты. Маккабиге жауап матчта 0:4, Валурға 0:3 есебімен ұтылып, клуб турнирден шықты.
Бананцпен жауап кездесуде Арменияда 2:3 ұтылғанымен, екі матчтың жиынтығы 3:3 болып, қонақтағы гол ережесі бойынша Санта-Колома келесі кезеңге өтті — шешуші голды соңғы минутта қақпашы Элой Касальс соқты. Бұл Сант-Жулиядан кейін екі матчтық жұпты жеңген андорралық клубтың екінші жағдайы еді. 2023–2024 жылдардағы маусымда клуб тағы бір алғашқы жетістікке жетті: бір маусымда екі матчтық жұпты екі рет өткен Андорраның бірінші командасы болды. УЕФА Конференция лигасының бірінші іріктеу кезеңінен бастап уэльстік Пенибонт, сосын черногориялық Сутьеска Никшич командаларын шеттетіп, үшінші іріктеу кезеңінде нидерландтық АЗ-ға жолықты.
Андорра жоғарғы лигасы құрылғаннан бері клуб толық ақ түсті нысанда ойнайды, оны қызыл немесе көк нысанмен алмастырады: дәстүр бойынша қонақтағы нысан толық көк, үшінші нысан толық қызыл. Ал клуб құрылған кездегі алғашқы нысан көк болғандықтан, командаға The Blues лақап аты берілді. Клуб таңбасында Андорраның түстері және елді мекен мен клубқа ат берген Киелі Көгершін бейнеленген. Басқа лақап аттары — FCSC, Colomencs, Coloma (Көгершін) және El Don.
Примера Дивизиодағы басты қарсыласы — әрдайым Сант-Жулия болған, олардың кездесуі Эль Классик деп аталады: чемпионат құрылғаннан бері екі клуб жоғарғы лиганың чемпиондығы үшін бақталасып келеді. Жергілікті қарсыласы — көрші команда UE Santa Coloma, олардың арасындағы Эль Дерби Коломенк аталатын бақталастық 2009–2010 жылдардағы маусымда, екі команда Андорра чемпионатының жеңімпаз атағы үшін күрескен кезде күшейді.
Дереккөз: Уикипедия (CC BY-SA) · penalty.kz редакциясы қазақ тіліне бейімдеді