Penalty.kz қосымшасыГол туралы бірінші біліңіз Ашу
Футбол
Бөлімдер
Атлетико (Мадрид)

Атлетико (Мадрид) тарихы

Оқу
21 мин

Атлетико (Мадрид) — Мадрид қаласында орналасқан, Ла Лигада ойнайтын испан футбол клубы. Толық атауы — Club Atlético de Madrid, S.A.D. Үй матчтарын сыйымдылығы 70 813 орындық «Риад Эйр Метрополитано» стадионында өткізеді. Ағылшын тілді ортада Атлетико Мадрид немесе жай ғана Атлетико, ал күнделікті тілде Атлети деп аталады.

Клуб 1903 жылғы 26 сәуірде Мадридте тұратын үш баск студентінің бастамасымен Athletic Club Sucursal de Madrid деген атпен құрылды: олар жаңа командасын Бильбаодағы Атлетик клубының жастар бөлімшесі ретінде көрді, себебі сол жылы Мадридте Атлетиктің Испания Кубогы финалындағы жеңісін көрген еді. 1904 жылы оларға Реал Мадридтен шыққан наразы мүшелер қосылды. Алғашында Бильбао клубының сол кездегі түстеріндей көк-ақ көйлекпен ойнады, ал қызыл-ақ жолақты жейдені 1911 жылы ғана қабылдады. Бір болжам бойынша, қызыл-ақ жолақты мата матрас тысын жасауға қолданылғандықтан ең арзаны болған және артылған матадан футбол жейдесін тігу оңай болған — осыдан клубтың Los Colchoneros («матрас жасаушылар») деген лақап аты шықты. Екінші нұсқа бойынша, 1909 жылдың соңында бұрынғы ойыншы әрі басқарма мүшесі Хуан Элордуй Англияға екі команда үшін Блэкберн Роверстің көк-ақ формасын сатып алуға барған, бірақ таба алмай, Саутгемптонның қызыл-ақ жейделерін алып қайтқан; 2023 жылғы бір зерттеу форманың шығу көзі ретінде Сандерлендті де атайды.

Клубтың алғашқы алаңы қаланың оңтүстігіндегі жұмысшы ауданында орналасқан Ронда де Вальекас болды. 1919 жылы Мадридтің метрополитен компаниясы Университет қалашығының маңынан жер алып, стадион салды; 1921 жылы Атлетик Мадрид аға клуб Атлетик Бильбаодан бөлініп, 35 800 орындық «Метрополитано» стадионына көшті. 1920 жылдары команда Орталық чемпионатын үш рет жеңіп, 1921 және 1926 жылдары Испания Кубогының финалында Атлетик Бильбаодан ұтылды. Осы жетістіктерінің арқасында 1928 жылы жаңадан құрылған Ла Лиганың бірінші дивизионына шақырылды. Дебют маусымында команданы Фред Пентленд басқарды, бірақ екі маусымнан кейін клуб Сегундаға түсіп қалды. 1934 жылы жоғары дивизионға оралғанымен, 1936 жылы қайта құлады; Азамат соғысы оған мүмкіндік берді — Реал Овьедо стадионы бомбалаудан қирап, ойнай алмай қалғандықтан, Атлетик Осасунамен өткен плей-офф матчында жеңіп, орнын сақтап қалды.

1939 жылы Ла Лига қайта басталғанда клуб Сарагосаның Авиасьон Насьональ командасымен бірігіп, Athletic Aviación de Madrid атанды. Авиасьон Насьональды 1937 жылы Испания әуе күштерінің үш офицері құрған еді, оларға бірінші дивизионнан орын уәде етілсе де, РФЕФ бас тартқан. Азамат соғысында Атлетик сегіз ойыншысынан айырылды, олардың ішінде команданың жұлдызы Мончин Триана атылып өлтірілді. 1939 жылғы 26 қарашада Валенсияда өткен матчта Авиасьон Осасунаны 3:1 жеңіп, бос орынды иеленді. Аты аңызға айналған Рикардо Самора бас бапкер болған кезде клуб сол маусымда тұңғыш рет Ла Лига чемпионы атанды және 1941 жылы атағын қорғады. Бұл жылдардағы ең ықпалды әрі харизмалы ойыншы — 1939 жылы Расинг Сантандерден келген капитан Герман Гомес болды; ол 1947–1948 маусымына дейін қатарынан сегіз маусым ойнап, орталық жартылай қорғаушы ретінде Мачин мен Рамон Габилондомен бірге мықты орта буын құрады. 1940 жылдың ортасында Франсиско Франконың жарлығымен командаларға шетелдік атау қолдануға тыйым салынып, клуб Atlético Aviación de Madrid атанды. 1940 жылғы қыркүйекте Атлетико Авиасьон Испания футболындағы алғашқы Суперкубокты жеңіп алды: Эспаньолды екі матчтың қорытындысымен 10:4 ұтты, оның ішінде Вальекастағы жауап матчында 7:1 есебімен басым түсті. 1946 жылғы 14 желтоқсанда клуб атауынан әскери байланысты алып тастауды шешті, ал 6 қаңтарда қазіргі Club Atlético de Madrid атауын бекітті. 1947 жылы Атлетико «Метрополитанода» Реал Мадридті 5:0 жеңді — бұл қала бақталасына қарсы ең ірі жеңісі.

Эленио Эррераның қолбасшылығымен және Ларби Бенбарекпен бірге Атлетико 1950 және 1951 жылдары Ла Лиганы жеңіп алды. 1953 жылы Эррера кеткен соң клуб Реал мен Барселонадан қала бастады және 1950 жылдардың қалған бөлігінде Испанияның үшінші командасы атағы үшін Атлетик Бильбаомен күресті. 1957–1958 маусымында командаға Фердинанд Даучик жетекшілік етіп, Ла Лигада екінші орынға шығарды; чемпион Реал әрекеттегі еуропалық чемпион болғандықтан, Атлетико 1958–1959 Еуропа кубогына жолдама алды. Бразилиялық шабуылшы Вава мен Энрике Колльярдың ойынының арқасында клуб Драмкондра, ЦСКА София және Шальке 04-ті жеңіп, жартылай финалға жетті. Онда Реал Мадридпен кездесіп, «Сантьяго Бернабеуде» 1:2 ұтылды, «Метрополитанода» 1:0 жеңді, ал қайталама матчта Сарагосада Реал 2:1 басым түсті.

Атлетико кек қайтаруға қол жеткізді: бұрынғы реалдық бапкер Хосе Вильялонганың басшылығымен 1960 және 1961 жылдары Испания Кубогының финалдарында қатарынан екі рет Реалды жеңді. 1962 жылы клуб Еуропа Кубок иегерлерінің кубогын иеленді — қайталама матчта Фиорентинаны 3:0 ұтты. Бұл жетістік клуб үшін ерекше маңызды болды, өйткені Кубок иегерлері кубогы — Реал Мадрид ешқашан жеңбеген жалғыз ірі еуропалық трофей. Келесі жылы Атлетико 1963 жылғы финалға шықты, бірақ ағылшын Тоттенхэм Хотспурдан 1:5 ұтылды. Бұл дәуірде Энрике Колльярмен бірге Мигель Джонс пен ойын құрушы Аделардо да ойнады.

Атлетиконың ең табысты жылдары Реал Мадридтің үстемдік құрған кезеңімен тұспа-тұс келді: 1961–1980 жылдар аралығында Реал Ла Лиганы 14 рет жеңді. Сол кезеңде Реалға шынайы бәсеке ұсынған жалғыз клуб Атлетико болды — ол 1966, 1970, 1973 және 1977 жылдары чемпион атанып, 1961, 1963 және 1965 жылдары екінші орын алды. Сондай-ақ 1965, 1972 және 1976 жылдары Испания Кубогын жеңді. 1965 жылы Реалмен шиеленісті күрестен кейін екінші орынға тұрақтап, сегіз жылда «Бернабеуде» Реалды жеңген тұңғыш команда болды.

1966 жылы клуб «Метрополитано» стадионынан кетті (ол қирап, орнына университет ғимараттары мен кеңсе ғимараты салынды) және Мансанарес өзенінің жағасындағы жаңа үйі — «Висенте Кальдерон» стадионына көшті, ол 1966 жылғы 2 қазанда Валенсияға қарсы матчпен ашылды. Бұл дәуірдің маңызды ойыншылары — ардагер Аделардо, тұрақты гол соғушылар Луис Арагонес, Хавьер Ирурета және Хосе Эулохио Гарате; соңғысы 1969, 1970 және 1971 жылдары Пичичи жүлдесін алды. 1970 жылдары клуб бірнеше аргентиналық ойыншыны — Рубен Аяла, Панадеро Диас және Рамон Качо Эредияны, сондай-ақ бапкер Хуан Карлос Лоренсоны шақырды. Лоренсо тәртіп пен сақтыққа, қарсыластың ойынын бұзуға сүйенді; оның әдістері даулы болғанымен нәтиже берді — 1973 жылы Ла Лиганы жеңген соң клуб 1974 жылғы Еуропа кубогының финалына жетті. Жолда Галатасарай, Динамо Бухарест, Белград Црвена Звезда және Селтик еңсерілді. Селтикке қарсы жартылай финалдың қонақтағы матчында Аяла, Диас және ауыстыруға шыққан Кике алаңнан қуылды — бұл турнир тарихындағы ең дөрекі ойындардың бірі деп жазылды; есеп 0:0-ге аяқталып, жауап матчында Гарате мен Аделардоның голдарымен 2:0 жеңіске жетті. «Гейзель» стадионындағы финалда Атлетико Франц Беккенбауэр, Зепп Майер, Пауль Брайтнер, Ули Хёнесс пен Герд Мюллер ойнаған Бавария Мюнхенге қарсы шықты. Аяла, Диас және Кике дисквалификациядан тыс қалса да, команда қосымша уақыттың соңғы жеті минутында алға шықты: Арагонес әдемі иілген айып добын соқты. Бірақ матчтың соңғы минутында Баварияның қорғаушысы Георг Шварценбек 25 ярдтан соққан сәтті доппен есепті теңестірді. Екі күннен кейін сол «Гейзельдегі» қайталама матчта Бавария 4:0 жеңді, оның екеуін Хёнесс, екеуін Мюллер соқты.

1974 жылғы финалдағы жеңілістен көп ұзамай Атлетико ардагер ойыншысы Луис Арагонесті бас бапкер етіп тағайындады. Арагонес клубты төрт мәрте — 1974–1980, 1982–1987, 1991–1993 және 2002–2003 жылдары басқарды. Алғашқы жетістігі тез келді: Бавария ойын кестесінің тығыздығынан Құрлықаралық кубокқа қатысудан бас тартқандықтан, Еуропа кубогының күміс жүлдегері ретінде Атлетико шақырылды. Қарсыласы аргентиналық Индепендьенте болды; қонақтағы матчта 0:1 ұтылған клуб Хавьер Ирурета мен Рубен Аяланың голдарымен үй матчында 2:0 жеңіп, трофейді иеленді. Одан кейін Арагонес командаға 1976 жылы Испания Кубогын, 1977 жылы Ла Лига чемпиондығын сыйлады. Екінші кезеңінде клуб 1985 жылы Ла Лигада екінші орын алып, Испания Кубогын жеңді; 19 гол соғып Пичичи атанған Уго Санчес кубок финалында Атлетик Бильбаоға қарсы 2:1 жеңісте екі рет дәл соқты. Санчес клубта бір ғана маусым ойнап, қала бақталасы Реал Мадридке ауысты. Соған қарамастан Арагонес 1985 жылы Испания Суперкубогын жеңіп, 1986 жылы Кубок иегерлері кубогының финалына шығарды, бірақ Атлетико қатарынан үшінші еуропалық финалында Киев Динамосынан 0:3 ұтылды.

1987 жылы клуб президенті болып саясаткер әрі кәсіпкер Хесус Хиль келді және 2003 жылғы мамырда отставкаға кеткенге дейін басқарды. 1992 жылы клуб жанкүйерлер меншігіндегі ұйымнан спорттық акционерлік қоғамға (S.A.D.) мәжбүрлі түрде айналдырылған кезде ол акциялардың 95 пайызын иеленіп, бірде-бір песета төлемеген. Хиль бірден көп қаржы жұмсап, Портумен Еуропа кубогын жеңіп келген португалдық шеткі шабуылшы Паулу Футрені алды, бірақ бұл шығындар тек 1991 және 1992 жылдардағы қатарынан екі Испания Кубогын әкелді. Чемпиондыққа ең жақындағаны 1990–1991 маусымы болды: клуб Йохан Кройфтың Барселонасынан 10 ұпай артта қалып, екінші орын алды. Хиль бірқатар танымал бапкерлерді — Сесар Луис Менотти, Рон Аткинсон, Хавьер Клементе, Томислав Ивич, Франсиско Матурана, Альфио Басиле және клуб аңызы Луис Арагонесті жалдап, қуып отырды. 1992 жылы ол клубтың жасөспірімдер академиясын жауып тастады; соның салдарынан академияның 15 жастағы мүшесі Рауль қаланың екінші шетіне ауысып, кейін Реал Мадридте әлемдік даңққа ие болды.

1994–1995 маусымында Атлетико маусымның соңғы күніндегі тең ойын арқылы ғана төмендеуден аман қалды. Бұл бапкердің ауысуына және 1995 жылғы жазда құрамның түбегейлі жаңаруына алып келді. Күтпеген жерден келесі 1995–1996 маусымында жаңа бас бапкер Радомир Антич Тони, Роберто Солосабаль, Делфи Гели, Хуан Вискаино, Хосе Луис Каминеро, Диего Симеоне мен Кико сияқты ойыншылармен және жаңадан келген Милинко Пантич, Любослав Пенев, Санти Дения мен Хосе Франсиско Молинамен бірге аңсаған атақты әкелді: клуб Ла Лига мен Испания Кубогын қатар жеңіп, «дубль» жасады. Келесі маусымда Атлетико тұңғыш рет УЕФА Чемпиондар лигасына қатысты, бірақ чемпиондық жарыстан ерте шығып қалды, ал Чемпиондар лигасының ширек финалында қосымша уақытта Аяксқа ұтылды. 1997–1998 маусымының алдында Кристиан Виери мен Жунинью сатып алынды. Үш маусым қатарынан жұмыс істеген Антич 1998 жылдың жазында Арриго Саккиге орын берді, ол алты айға да жетпей кетті; Антич 1999 жылдың басында қысқа мерзімге оралып, маусым соңында оның орнына Клаудио Раньери келді.

1999–2000 маусымы клуб үшін апатты болды. 1999 жылғы желтоқсанда Хиль мен оның басқармасы клуб қаражатын жымқыру ісі бойынша тергеу аяқталғанша қызметінен шеттетіліп, күнделікті жұмысты үкімет тағайындаған басқарушы Хосе Мануэль Руби жүргізді. Ойыншылардың ойыны нашарлап, Раньери команда 20 клубтың ішінде 17-орында тұрғанда отставкаға кетті. Үшінші рет оралған Антич те құлдырауды тоқтата алмады: 2000 жылы Испания Кубогының финалына шықса да, Атлетико 66 жылда екінші рет төменгі дивизионға түсті. Клуб Сегундада екі маусым өткізіп, 2000–2001 маусымында жоғарылаудан сәл қағылып қалды да, 2002 жылы Сегунда чемпионы атанды. Жоғары дивизионға оралтқан — төртінші әрі соңғы кезеңінде команданы басқарған Арагонес. Ол келесі маусымда да жұмыс істеп, Фернандо Торреске Ла Лигада дебют жасатты. Клуб академиясының түлегі Торрес 2002–2003 маусымында 29 матчта 13 гол соқты, ал 2003–2004 маусымында 35 ойында 19 гол салып, чемпионаттың үшінші нәтижелі ойыншысы атанды. 2003 жылғы шілдеде Челсидің иесі Роман Абрамович Торрес үшін 28 миллион фунт ұсынды, бірақ Атлетико бас тартты. Торрес клубқа 11 жасында келген еді және 19 жасында оның тарихындағы ең жас капитан болды.

2006 жылы клуб португалдық жартылай қорғаушылар Костинья мен Маниченi, сондай-ақ аргентиналық шабуылшы Серхио Агуэроны алды. 2007 жылғы шілдеде Торрес 38 миллион еуроға Ливерпульге кетті; сол кезде Вильярреалдан шамамен 21 миллион еуроға Еуропаның Алтын бутсасы мен Пичичи иегері, уругвайлық Диего Форлан, Бенфикадан 20 миллион еуроға Симау Саброза және Арсеналдан 12 миллион еуроға Хосе Антонио Рейес келді. 2007 жылғы шілдеде клуб басқармасы Мадрид мэриясымен стадион орналасқан жерді сатып, қалаға тиесілі Олимпиадалық стадионға көшу туралы келісімге келді; 2016 жылы клуб аренаны 30,4 миллион еуроға сатып алды. 2007–2008 маусымы соңғы онжылдықтағы ең табысты маусым болды: УЕФА Кубогының 1/16 финалында Болтон Уондерерс жеңді, Испания Кубогының ширек финалында болашақ чемпион Валенсия тоқтатты, ал Ла Лигада клуб төртінші орынды иеленіп, 1996–1997 маусымынан кейін тұңғыш рет Чемпиондар лигасына жолдама алды.

2009 жылғы 3 ақпанда маусымды нашар бастағаны үшін (алты матчта жеңіссіз) Хавьер Агирре қызметінен босатылды; оның орнына Абель Ресино келді. Клуб маусымды қайтадан төртінші орында аяқтап, Чемпиондар лигасының плей-офф раундына жолдама алды. Шабуылшы Диего Форлан сол маусымда 32 гол соғып, Пичичи жүлдесін және Еуропаның Алтын бутсасын жеңіп алды. Клуб ардагер қақпашы Лео Франконың орнына жасөспірімдер құрамынан Давид де Хеаны алып, Реал Вальядолидтен Серхио Асенхоны, ал Реал Бетистен тегін трансфермен Хуанитоны шақырды. 2009–2010 маусымы нашар басталып, 21 қазанда Атлетико Чемпиондар лигасының топтық кезеңінде Челсиден 0:4 ұтылды; содан кейін Ресино орнына Кике Санчес Флорес тағайындалды. Ла Лигада клуб тоғызыншы орында аяқтағанымен, Чемпиондар лигасы тобында үшінші орын алып, Еуропа лигасының 1/16 финалынан бастап ойнады және турнирді жеңіп шықты: жартылай финалда Ливерпульді, ал 2010 жылғы 12 мамырда Гамбургтегі финалда Фулхэмді 2:1 еңсерді, Форлан екі гол соғып, екіншісін қосымша уақыттың 116-минутында салды. Бұл 1961–1962 жылғы Кубок иегерлері кубогынан кейінгі алғашқы еуропалық трофей болды. Сол маусымда клуб Испания Кубогының финалына да шығып, 19 мамырда Барселонадағы «Камп Ноуда» Севильядан 0:2 ұтылды. Еуропа лигасын жеңгені үшін Атлетико 2010 жылғы УЕФА Суперкубогында ойнап, 27 тамызда Монакодағы «Стад Луи II» аренасында Интерді Рейес пен Агуэроның голдарымен 2:0 жеңіп, бұл трофейді тұңғыш рет иеленді. 2010–2011 маусымы сәтсіз болды: чемпионатта жетінші орын, Испания Кубогының ширек финалы және Еуропа лигасының топтық кезеңінде шығып қалу. Санчес Флорес маусым аяқталмай жатып кетіп, орнына Грегорио Мансано келді.

2011 жылғы 23 желтоқсанда Атлетико Мансаноның орнына бас бапкер етіп клубтың бұрынғы ойыншысы, аргентиналық Диего Симеонені тағайындады. Ол келген кезде команда соңғы бес матчының төртеуінде ұтылып, Ла Лигада 10-орында тұрған; үш жылдан аз уақытта бес бапкер ауысып, Агуэро мен де Хеа сияқты жас таланттар Премьер-лигаға кеткен еді. Еуропада тек Италияның Катаниясында жұмыс істеген Симеонені тағайындау тәуекел болып көрінді, бірақ ол командасын қысқа мерзімде қуатты күшке айналдырды. Ойыншы кезінде қатал, шаршамайтын жартылай қорғаушы ретінде белгілі Симеоне сол жеңіске деген мінезді бапкер ретінде де әкелді. Ол Челсиден жалға алынған жас қақпашы Тибо Куртуа мен уругвайлық орталық қорғаушы Диего Годинге арқа сүйеп, мықты қорғаныс құрды: оның алғашқы алты матчында қақпа таза сақталды.

Симеоне клубқа үш жыл ішіндегі екінші Еуропа лигасы атағын әкелді: 2012 жылғы 9 мамырда Бухаресттегі «Ұлттық Аренада» Атлетик Бильбаоны 3:0 жеңді, голдарды Радамель Фалькао (екеу) мен Диегу соқты. Одан кейінгі 2012 жылғы УЕФА Суперкубогында 31 тамызда Монакода Челсиді 4:1 ұтты, Фалькао бірінші таймда хет-трик жасады. 2013 жылғы 17 мамырда екі команда да он ойыншымен аяқтаған шиеленісті Испания Кубогы финалында Атлетико Реал Мадридті 2:1 жеңді — осылайша Мадрид дербиіндегі 14 жылға және 25 матчқа созылған жеңіссіздік сериясы тоқтады. 2014 жылғы 17 мамырда «Камп Ноуда» Барселонамен 1:1 тең ойнап, клуб 1996 жылдан бергі тұңғыш Ла Лига чемпиондығын қамтамасыз етті; бұл 2003–2004 маусымынан кейін Барселона мен Реалдан өзге клуб жеңген алғашқы атақ болды. Бір аптадан соң Атлетико 1974 жылдан кейінгі тұңғыш Чемпиондар лигасы финалында Реал Мадридпен кездесті — бұл бір қаланың екі командасы арасындағы алғашқы финал. Годиннің голымен бірінші таймда алға шыққан клуб қосымша уақыттың үшінші минутына дейін алда болды, бірақ Серхио Рамос бұрыштық соққыдан бас соғып теңестірді; қосымша уақытта Реал 4:1 жеңді.

2014 жылғы 28 шілдеде Реал Сосьедадтан Антуан Гризманн келді. Клубтағы алғашқы кезеңінде ол қатарынан бес маусым бойы команданың ең нәтижелі ойыншысы атанды және әлемдік деңгейдегі ойыншыға айналды: 2016 жылғы Еуропа чемпионатында үздік бомбардир әрі турнирдің үздік ойыншысы атанып, сол жылы «Алтын доп» дауысында Лионель Месси мен Криштиану Роналдудан кейінгі үшінші орынға тұрақтады. 2015–2016 маусымында клуб үш маусым ішінде екінші рет Чемпиондар лигасының финалына шығып, тағы да Реал Мадридпен кездесті және 1:1 тең ойыннан кейін пенальти сериясында ұтылды. 2017 жылғы 21 мамырда Атлетико «Висенте Кальдеронда» соңғы үй матчын өткізіп, Мадридтің шығысындағы жаңартылған «Ванда Метрополитаноға» көшті. 2018 жылы клуб тоғыз жылдағы үшінші Еуропа лигасы атағын жеңіп алды: Лиондағы финалда Марсельді 3:0 ұтты, Гризманн екі гол соқты, ал тағы бірін клуб капитаны Габи салды — бұл оның команда құрамындағы соңғы матчы болды. Келесі маусымның басында Таллиндегі «Лиллекюла» стадионында Реал Мадридті 4:2 жеңіп, кезекті УЕФА Суперкубогын иеленді.

2020 жылғы 25 қыркүйекте Атлетико Барселонадан Луис Суаресті алды. Суарес клубта үлкен әсер қалдырды: 2013–2014 маусымдағы жеңістен жеті жыл өткенде келген күтпеген чемпиондықта шешуші рөл атқарды. Ол Ла Лигадағы алғашқы 19 матчында 17 гол соғып, қаңтарда команданың 10 ұпайлық артықшылық жинауына көмектесті; маусымның соңында команда сәл шайқалғанымен, Суарес соңғы екі ойында маңызды голдар салып, атақты бекітті. Чемпиондық маусымның соңғы матчы 2021 жылғы 22 мамырда өтіп, Вальядолидтің «Хосе Соррилья» стадионында 2:1 жеңіспен аяқталды. 2024 жылғы 16 сәуірде клуб тарихында тұңғыш рет ФИФА Клубтар әлем чемпионатына жолдама алды: Чемпиондар лигасынан шығып қалғанына қарамастан, Барселона да шығып қалғандықтан, Атлетико УЕФА-ның төрт жылдық рейтингінде испан клубтарының ішінде жоғары тұрған еді. 2026 жылғы 12 наурызда клуб Apollo Sports Capital компаниясының бақылау пакетін сатып алу мәмілесін аяқтағанын жариялады.

Клубтың бас бәсекелесі — қаланың солтүстігіндегі ауқатты Чамартин ауданында «Сантьяго Бернабеу» стадионы орналасқан Реал Мадрид; Атлетиконың бұрынғы «Висенте Кальдерон» стадионы болса, қала орталығынан 1,8 шақырым қашықтықтағы жұмысшы ауданы Арганзуэлада тұрған. Тарихи тұрғыда Реал билік клубы саналса, Атлетико әрдайым sentimiento de rebeldía — бүлікшіл рухымен ерекшеленді; ол 1950 жылдары режимнің ықыласы Реалға ауысқанға дейін әскери авиациямен байланыстырылды. Диктатура халықаралық оқшаулану кезінде Реалдың Еуропа кубоктарынан саяси пайда табуға тырысты: Франконың сыртқы істер министрі Фернандо Мария де Кастьелья «Реал Мадрид — бізде болған ең үздік елшілік» деген. Осы көзқарас қаланың футболдық бірегейлігіне әсер етті: Атлетико жанкүйерлері Реал әнұранының әуеніне салып «Hala Madrid, hala Madrid, el equipo del gobierno, la vergüenza del país» («Алға, Мадрид, үкіметтің командасы, елдің масқарасы») деп шырқайды. Соңғы кезге дейін Атлетико дербиде қиналды: 2012–2013 маусымына 14 жылдық жеңіссіз сериямен келді. Бұл серия 2013 жылғы 17 мамырда «Бернабеудегі» Кубок финалында 2:1 жеңіспен үзіліп, 29 қыркүйекте тағы сол аренада 1:0 жеңіспен жалғасты. Екі команда 2014 және 2016 жылдардағы Чемпиондар лигасының финалдарында кездесіп, екеуінде де Реал Мадрид жеңді. Мадрид дербиіндей әйгілі болмаса да, клубтың Барселонамен де тарихи бәсекесі бар, ол испан футболының «классикаларының» бірі саналады. Бұрын каталон клубының пайдасына біржақты болған бұл қарсыластық 2010 жылдардың басынан бері бәсекелі сипат алды: 2016 жылы Чемпиондар лигасының плей-оффында Атлетиконың Барселонаны жеңуі, 2019 жылы Гризманның даулы түрде Барселонаға кетуі және 2021 жылы қайта оралуы, сондай-ақ 2020 жылы Суарестің Атлетикоға ауысуы осының көрінісі.

Атлетико — Испанияның ең табысты клубтарының бірі: 11 рет Ла Лига чемпионы атанды, оның ішінде 1996 жылы чемпионат пен кубокты қатар жеңді, сондай-ақ 10 рет Испания Кубогын, екі рет Испания Суперкубогын, бір реттен FEF Президент Кубогы мен Ева Дуарте Кубогын иеленді. Еуропада 1962 жылы Кубок иегерлерінің кубогын, 2010, 2012 және 2018 жылдары УЕФА Еуропа лигасын, сол жылдары УЕФА Суперкубогын жеңді, ал 1974 жылы Құрлықаралық кубокты алды. Еуропа кубогы мен Чемпиондар лигасында 1974, 2014 және 2016 жылдары финалға шықты. Клубтың марапаттары қатарында 1962 жылғы Copa Stadium, 2014 жылғы Спорттық еңбек сіңіргені үшін Корольдік орденнің алтын медалі, 2014 жылғы Globe Soccer арнайы жүлдесі, 2012 және 2018 жылдардағы Globe Soccer үздік клуб атағы және 2018 жылғы IFFHS бойынша әлемнің үздік клубтық командасы атағы бар. Клуб Ла Лигада 89, Сегунда дивизионында 6 маусым өткізген. Еуропалық аренаға 1958–1959 Еуропа кубогынан бастап тұрақты қатысады; 1999–2000 маусымындағы құлдыраудан кейін жеті жыл бойы еуроқұмыраларға іліге алмаса да, 2007–2008 маусымынан бері жыл сайын Чемпиондар лигасында немесе Еуропа лигасында ойнап келеді.

Команданың үй формасы — қызыл-ақ тік жолақты жейде, көк шорт және көк-қызыл гетр; бұл үйлесім 1910 жылдан бері қолданылады. 1917 жылы енгізілген, Мадрид қаласының елтаңбасы бейнеленген эмблема 1947 жылы ойын жейдесіне түсірілді, ал 2016 жылы жаңартылды; 2023 жылғы 30 маусымдағы дауыста клуб мүшелерінің 88,68 пайызы тарихи эмблеманы қайтаруды қолдады және ол 2024 жылғы 1 шілдеде қайта бекітілді. Форманы 2001 жылдан бері Nike тігеді. 2012–2014 жылдары жейденің басты демеушісі Әзербайжан үкіметі болып, «Land of Fire» ұраны орналастырылды; бұған Шекарасыз репортерлер мен Хельсинки адам құқықтары қоры қарсылық білдірді. 2003–2004 маусымында клубты Columbia Pictures демеушілікке алып, жейдеде 16 фильмнің атауын орналастырды — бұл бұрын-соңды қайталанбаған сан; релиздерге ілесу қиын болғандықтан, Nike 2003–2005 жылдары жанкүйерлерге арналған жейделерге демеуші логотипін мүлде салмауды шешті.

Клуб тарихында бірнеше лақап атпен белгілі болды: Los Colchoneros («матрас жасаушылар»), жолақтардың дәстүрлі матрас түстерімен ұқсастығына байланысты; 1970 жылдары Los Indios («үндістер») — біреулер мұны шетелдік ойыншыларға қойылған шектеулер алынғаннан кейін клубтың бірнеше оңтүстікамерикалық ойыншы алуымен байланыстырады, басқа нұсқалар бойынша стадионның өзен жағасында «қос тігіп» орналасуымен немесе Los Indios Реал Мадридтің лақап аты Los Blancos-тың дәстүрлі жауы болуымен түсіндіріледі; сондай-ақ Los Rojiblancos («қызыл-ақтар»). 2003 жылдан бері клубтың құрметті президенті — кейін Испания королі болған Фелипе VI.

Қазіргі аренаның сыйымдылығы La Peineta деп аталған кездегі 20 мың орыннан, Мадридтің 2016 жылғы жазғы Олимпиада ойындарын өткізуге сәтсіз үміткерлігінен кейін 70 813 орынға дейін ұлғайтылды; қайта жаңартылған стадиондағы алғашқы ресми матч Малагаға қарсы өтіп, ондағы клубтың тұңғыш голын Антуан Гризманн соқты. Клубтың жаттығу базасы — Мадридтен батысқа қарай шамамен 20 шақырым жердегі Махадаондадағы Ciudad Deportiva Atlético de Madrid; онда табиғи және жасанды алаңдар мен спортзал бар, негізгі және жасөспірімдер құрамдары сонда жаттығады. Сондай-ақ клуб Махадаондадағы Nuevo Cerro del Espino спорт қалашығында академия, ал Еуропадағы алғашқы академиясын Бухарестте (Румыния) жүргізеді.

Клубтың ультрас тобы Frente Atlético осы атаумен 1982 жылы құрылды; 2014 жылы онда шамамен 2500 мүше болып, ол испан футболындағы ең ірі ультрас топтарының бірі саналды. Сол жылы Атлетико Frente Atlético-ны клубтан шығарып, оның символикасын стадионда көрсетуге тыйым салды. Топ Ruch Chorzów, Рома, Фортуна Дюссельдорф, Катандзаро және Спортинг Хихон жанкүйерлерімен достық, Реал Мадрид, Севилья, Эспаньол, Валенсия, Райо Вальекано, Депортиво, Сельта, Реал Сосьедад, Атлетик, Осасуна, Алавес, Сарагоса, Малага, Вальядолид, Овьедо, Порту, Лиссабон Спортингі, Бенфика, Лацио және Марсель ультрастарымен қастық қатынаста. Клубты атақты адамдар, оның ішінде Хавьер Бардем, Хоакин Сабина, Ана Роса Кинтана, Педро Санчес, Уилл Смит, Харрисон Форд, Холли Берри, Том Круз, Мэтт Деймон, Вин Дизель және Шарлиз Терон қолдайды. 2026 жылғы 15 сәуірдегі дерек бойынша Атлетико Instagram-дағы әлемдегі ең танымал 20 спорт клубының қатарында 19-орында тұрды.

Коке 2009 жылдан бері Атлетико жейдесімен 740-тан астам матч өткізді, ал Антуан Гризманн клубтың ең көп гол соққан ойыншысы — 212 гол. Клуб тарихындағы ең қымбат сатып алу — 126 миллион еуроға келген Жуан Феликс, ең қымбат сату — 120 миллион еуроға кеткен Антуан Гризманн. Клубтың қаржылық көрсеткіштері бойынша, 2016–2017 маусымында табысы 272,5 миллион еуроны құрап, Испанияда үшінші, әлемде 13-орында болды, ал 2023–2024 маусымында 409,5 миллион еуромен Еуропада 12-орынға шықты. Басқару құрылымында 2003 жылдан бері президент қызметін Энрике Серезо, ал бас атқарушы директор қызметін бұрынғы президент Хесус Хильдің ұлы Мигель Анхель Хиль Марин атқарып келеді. Клуб сондай-ақ Liga MX-тегі Атлетико Сан-Луис пен Канада Премьер-лигасындағы Атлетико Оттава командаларына ортақ иелік етеді, ал Үндістанның Суперлигасындағы Калькутта командасына да ортақ иелік еткен, ол турнирді екі рет жеңген. 2018 жылғы қазанда клуб Пәкістанның Лахор қаласында өз академиясын ашты — бұл елдегі алғашқы еуропалық футбол академиясы болды.

Дереккөз: Уикипедия (CC BY-SA) · penalty.kz редакциясы қазақ тіліне бейімдеді

Атлетико (Мадрид) қазір

Ла Лига 2026/27
Орын
211 ойыннан 28 ұпай
Голдар
22:8
Келесі матч
09.11Барселона · үйде
Құрам, кесте және нәтижелер